NHÂN NGÀY THẾ GIỚI TRUYỀN GIÁO NĂM 1988
Đức Maria, ngôi sao của Phúc âm hoá
Anh chị em thân mến,
Hướng tới sứ điệp của tôi cho Ngày Thế giới Truyền giáo sắp tới, trong năm Thánh Mẫu, tôi đã kêu gọi để chuẩn bị cho Năm Thánh 2000 sắp kết thúc, tôi muốn mời gọi tất cả mọi thành phần Dân Chúa suy tư một khía cạnh đặc biệt về việc loan báo Tin Mừng: sự hiện diện của Đức Maria trong sứ mạng phổ quát của Giáo hội.
Sứ mạng này bao gồm việc rao giảng Tin Mừng cứu độ, nhờ tin vào Chúa Kitô, theo sự uỷ thác của chính Đấng Phục Sinh đã truyền cho các tông đồ: “Anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ của Thầy” (Mt 28,19); “Ai tin và chịu phép rửa thì sẽ được cứu độ, còn ai không tin thì sẽ bị lên án” (Mc 16, 16).
I. Đức Maria, ngôi sao của Phúc âm hoá và mẹ của tất cả mọi người
Đức Maria, mẹ của Chúa Giêsu, là người đầu tiên tin vào Con của mẹ và được khen ngợi là người có phúc nhờ đức tin (x. Lc 1,45). Đời sống của Mẹ là một hành trình và là cuộc lữ hành đức tin vào Đức Kitô, trong đó Mẹ đã đi trước các môn đệ và luôn đi trước Giáo hội (x. Redemptoris Master 26).
Vì thế, bất cứ nơi nào Giáo hội thực hiện hoạt động truyền giáo giữa các dân tộc, thì nơi đó có sự hiện diện của mẹ Maria: sự hiện diện của Mẹ như một cộng tác viên vào việc tái sinh và đào tạo các tín hữu (x. LG 63); sự hiện diện của Mẹ như “Ngôi sao loan báo Tin Mừng” mà Đức Phaolô VI, vị tiền nhiệm của tôi đã khẳng định (x. EN 82), để hướng dẫn và an ủi các sứ giả Tin Mừng và nâng đỡ đức tin của các cộng đoàn Kitô hữu mới, được khơi lên từ lời loan báo truyền giáo với quyền năng của Lời và ân sủng của Chúa Thánh Thần.
Sự hiện diện và ảnh hưởng của Mẹ Đức Giêsu luôn đồng hành với hoạt động truyền giáo của Giáo hội. Các sứ giả Tin Mừng, khi trình bày màu nhiệm Đức Kitô và chân lý đức tin cho các dân tộc không Kitô, họ cũng cho thấy con người và chức vụ của mẹ Maria, “Ðức Maria đã mật thiết gắn liền với lịch sử cứu rỗi, và có thể nói là Ngài đã qui tụ và phản chiếu nơi mình những đòi hỏi cao cả nhất của đức tin”, và “khi các tín hữu nghe rao giảng về Ngài và tôn sùng Ngài, họ được Ngài mời gọi đến kết hiệp với hy lễ của Con Ngài và yêu mến Chúa Cha” (LG 65). Và mỗi dân tộc, đón nhận Maria như là mẹ, cũng làm phong phú việc thờ phượng và lòng sùng kính của họ với những tước hiệu và những cách diễn tả mới, đáp ứng cho những nhu cầu cá nhân, đặc biệt cho tinh thần tôn giáo. Nhiều cộng đoàn Kitô giáo, hoa trái của công cuộc loan báo Tin Mừng của Giáo hội, trong tình thảo hiếu đối với Mẹ của Chúa Giêsu, đã tìm được sự trợ giúp và an ủi để duy trì đức tin trong những giai đoạn thử thách và bắt bớ.
II. Đức Maria, mẫu gương thánh hiến cho sứ mạng
Giáo hội, theo ơn gọi và sự quan tâm rao giảng của mình, lấy gương sáng và sự khích lệ của Đức Maria, người được loan báo đầu tiên (x. Lc 1, 26-38), và cũng là người loan báo Tin Mừng đầu tiên (x. Lc 1, 39-56). Chính Mẹ đã đón nhận tin vui cứu độ bằng lòng tin, biến lòng tin thành lời rao giảng, bài ca, lời ngôn sứ. Chính Mẹ đã ban cho mọi người một hướng đi tinh thần tốt nhất mà họ đã từng đón nhận: “hãy làm theo những gì Người (Đức Giêsu) nói” (Ga 2,5). Tại trường của Đức Maria, Giáo hội học cách tự dâng hiến cho sứ mạng.
Nhận thức rằng hơn hai phần ba nhân loại chưa được nhận biết hoặc vẫn chưa chia sẻ niềm tin của mình trong Chúa Kitô, Đấng cứu độ, thúc đẩy Giáo hội luôn chuẩn bị các thế hệ tông đồ mới, gia tăng lời cầu nguyện và dấn thân hơn, để mọi cộng đoàn Kitô hữu phát sinh thêm ơn gọi truyền giáo.
Nếu đúng như vậy thì theo Công đồng, tất cả các môn đệ của Chúa Kitô được uỷ thác việc truyền bá đức tin tuỳ theo khả năng của mình, đặc biệt đối với những người được Thiên Chúa kêu gọi qua ơn gọi truyền giáo nhờ Chúa Thánh Thần, Đấng khơi dậy bên trong Giáo hội các tổ chức mà họ đảm nhận nó như một nhiệm vụ đặc thù, một công cuộc loan báo Tin Mừng đầu tiên (x. AG 23).
Đó chính là lý do an ủi, hy vọng và tạ ơn Chúa vì quả thực những người phục vụ truyền giáo của các Giáo hội địa phương đang gia tăng qua việc gửi các Linh mục giáo phận, những người xứng đáng là “hồng ân đức tin”, các giáo dân và những người thiện nguyện, vừa giúp cho các Giáo hội chị em, vừa mang đến lời loan báo đầu tiên của Tin Mừng và tình liên đới bác ái giữa các dân tộc và những nhóm người chưa là Kitô giáo.
Với niềm vui đặc biệt cần lưu ý rằng, bên cạnh các Giáo hội nền tảng xa xưa, còn có các Giáo hội Châu Phi, Châu Á, Châu Mỹ La-tinh thường tham gia vào sứ mạng phổ quát của Giáo hội. Việc gửi các nhà truyền giáo “đến với muôn dân” từ các cộng đoàn Giáo hội này, vẫn còn đang trong giai đoạn phát triển, chứng tỏ tinh thần Công giáo và truyền giáo đích thực, mà các Giáo hội mới phải linh hoạt, “gửi các nhà truyền giáo đi rao giảng Tin Mừng khắp nơi, ngay cả khi họ chịu đựng sự thiếu thốn của hàng giáo phẩm” (x. AG số 20).
Những sứ giả Tin Mừng, thường bị phớt lờ, bị lãng quên hoặc bị bách hại là những người dành cả cuộc sống của mình trên tiền đồn sứ mạng của Giáo hội, họ tìm thấy mô hình hoàn hảo về sự dâng hiến và trung thành nơi Đức Maria, “hoàn toàn thánh hiến chính mình như đầy tớ của Thiên Chúa cho con người và cho công cuộc của Chúa Con” (LG 56). Vì thế, nhân dịp Ngày Thế giới Truyền giáo, tôi cảm phục sự dấn thân quảng đại và đôi khi - kể cả trong thời đại của chúng ta, những anh hùng tử đạo, cả các nhà truyền giáo nam cũng như nữ đang trải rộng khắp các châu lục - hướng tới họ và tất cả các gia đình dòng tu và các tu hội đời nam cũng như nữ đã dâng hiến cho sứ mạng như là thành viên cơ bản của sự thánh hiến, một lời chào nồng nhiệt và can đảm sống động nhân danh toàn thể Giáo hội, khuyến khích anh chị em đừng nản lòng vì những khó khăn trong công tác tông đồ mà hãy tin tưởng vào Đức Maria và noi theo gương người.
Với tất cả anh chị em, các nhà truyền giáo nam nữ, những người làm việc nhằm mở rộng tình mẫu tử của Giáo hội bằng sự sinh ra và thiết lập các cộng đoàn Kitô hữu mới, tôi chân thành nhắc lại huấn từ tôi gửi cho các Linh mục trong ngày thứ Năm Tuần Thánh trong năm Thánh Mẫu: “vậy nên, mỗi người trong chúng ta hãy đưa Đức Maria vào nhà của chúng ta, giống như tông đồ Gioan đã đưa Mẹ lên đồi Golgotha… Mẹ như người trung gian của “mầu nhiệm cao cả này” (x. Eph 5, 32), mà tất cả chúng ta đều mong muốn phục vụ bằng đời sống của chúng ta” (Thư gửi các Linh mục số 4, ngày 25 tháng 3 năm 1988: Giáo huấn của Gioan Phaolô II, XI, 1, [1988] 727).
III. Làm thế nào chuẩn bị một cuộc truyền giáo mới với Đức Maria
Để chuẩn bị cử hành Năm Thánh 2000 và bắt đầu thiên niên kỷ thứ ba của đức tin Kitô giáo với niềm hy vọng và dấn thân cho một hành trình mới, Giáo hội đề nghị làm mới lại và gia tăng lòng nhiệt tình truyền giáo của mình, để lời loan báo Tin Mừng có thể mang lại hiệu quả hơn cho các dân tộc vẫn còn chưa biết hoặc chưa được nghe Tin Mừng. Tôi uỷ thác niềm hy vọng này cho Đức Maria, người đã chuẩn bị cho Chúa đến đầu tiên: qua trung gian mẫu tử của Mẹ, Mẹ có thể mang lại cho Dân Chúa một nhận thức ngày càng sống động và tích cực hơn về trách nhiệm của họ đối với hành trình Nước Thiên Chúa qua việc Phúc âm hoá truyền giáo.
Trước hết, tôi đề cập tới các mục tử của các Giáo hội địa phương, các Linh mục - cộng tác viên của các ngài và những ai dấn thân trong hoạt mục vụ: bằng lời nói, với giáo lý và gương giáo dục các tín hữu được uỷ thác cho anh em với tinh thần truyền giáo thực sự, “với tư cách là chi thể của Chúa Kitô, ý thức về trách nhiệm của mình đối với tất cả mọi người” (AG 21). Các cộng đoàn Kitô hữu, dưới sự hướng dẫn của anh em, thể hiện sự trưởng thành và sức sống đức tin của họ và hiệp thông với Giáo hội, mở ra cho sứ mạng phổ quát của Giáo hội bằng lời cầu nguyện, cổ võ ơn gọi truyền giáo, tình liên đới và chia sẻ cả về vật chất lẫn tinh thần với những người nghèo trên thế giới. Trên hết, các gia đình phải biết mang “sự đóng góp cụ thể của mình cho sứ mạng truyền giáo của Giáo hội bằng cách nuôi dưỡng các ơn gọi truyền giáo trong các con trai con gái của họ” ("Familiaris Consortio", 54).
Nói về sự năng động truyền giáo của các cộng đoàn Kitô hữu thì cần phải nhắc tới các Hội Giáo hoàng Truyền giáo, những Hội này đáng chú ý trong Giáo hội vì sự khởi xướng và sự nhẫn nại của họ trong việc đẩy mạnh sự cộng tác truyền giáo với những sáng kiến thích hợp về sự linh hoạt, về thông tin và hình thành một tinh thần thực sự phổ quát truyền giáo. Bởi vì họ quan tâm đến lãnh vực bác ái và viện trợ vật chất rộng lớn, nên tôi kêu gọi tất cả mọi người cống hiến cách quảng đại để nuôi dưỡng các chủng sinh, đào tạo giáo dân, đặc biệt là giáo lý viên, xây dựng nhà thờ, trường học, bệnh viện và các công trình xã hội.
Nhưng vai trò chính của các công trình này là linh hoạt truyền giáo, bắt đầu là việc truyền bá đức tin, vốn là nhiệm vụ chính của việc giáo dục, hướng dẫn và nhận thức truyền giáo.
Tất cả đều có một tâm hồn cổ võ các ơn gọi cho Giáo hội truyền giáo. Công việc này, về tầm quan trọng cơ bản có hiệu lực cho sứ vụ “đến với muôn dân”, được trao phó đặc biệt cho Hội Giáo hoàng Truyền giáo Thánh Phêrô dành cho ơn gọi Linh mục và Tu sĩ trong các Giáo hội trẻ, và cho Hội Liên Hiệp Giáo Hoàng Truyền giáo của các Linh mục, Tu sĩ nam nữ, dấn thân hình thành nên tinh thần truyền giáo mà nhờ họ, Giáo hội mở ra văn phòng mục vụ, các nhà linh hoạt và các nhân viên mục vụ. Hội Giáo hoàng Truyền giáo Thánh Nhi, về phần mình, đã cung cấp về giáo dục và về sự linh hoạt truyền giáo cho các trẻ em từ những năm đầu tiên.
Lặp lại ý tưởng cảm hứng từ sứ điệp này, tôi không thể không nhấn mạnh một lần nữa, trong Giáo hội, cổ võ và sống sự năng động truyền giáo và ơn gọi được tìm thấy nơi Đức Maria, người mẹ gương mẫu truyền cảm hứng và nâng đỡ sự dấn thân của họ. Thật vậy, như tôi đã nhấn mạnh ngay từ đầu, Mẹ có thể được gọi cách chính đáng là “người truyền giáo đầu tiên”, vì mẹ là mẹ của Chúa Giêsu, Đấng được Cha sai đến, người rao giảng Tin Mừng đầu tiên và lớn nhất; và tham dự vào sứ mạng của Người, cộng tác với Người với tình mẫu tử. Theo trường học của người Mẹ, mọi con cái của Giáo hội học hỏi tinh thần truyền giáo của Mẹ để đời sống Kitô hữu của họ được linh hoạt và tinh thần tông đồ của họ được sôi động.
Tôi không thể kết thúc sứ điệp của tôi mà không rộng mở lòng nhất là đối với anh chị em, với các bạn trẻ, là dấu chỉ của sức sống và niềm hy vọng lớn lao của Giáo hội. Tương lai của sứ mạng và ơn gọi truyền giáo liên hệ tới lòng quảng đại của anh chị em trong việc đáp trả lời mời gọi của Thiên Chúa, tới lời mời gọi sống đời thánh hiến để công bố Tin Mừng. Từ Đức Maria, anh chị em cũng học cách nói “xin vâng” tràn đầy, vui vẻ và trung thành theo ý muốn của Chúa Cha và kế hoạch yêu thương của Người.
Xin Đức Trinh Nữ Maria, Đấng mà chúng ta gọi là Mẹ của Giáo hội và của mọi dân tộc, khẩn cầu với Con của Mẹ để tinh thần mới của Lễ Hiện Xuống có thể làm sống động tất cả những ai đã lãnh nhận hồng ân đức tin qua bí tích Rửa tội. Mẹ làm cho họ ngày càng nhận thức hơn về bổn phận truyền giáo của họ, bởi vì, cũng nhờ sự kiên nhẫn và lòng quảng đại của họ, Tin Mừng được rao giảng trên tất cả các dân tộc và đức tin nơi Đức Kitô mang lại ánh sáng và ơn cứu độ cho toàn thế giới.
Tôi thân ái ban Phép lành Toà Thánh cho anh chị em, dưới sự che chở của ân sủng dồi dào ở trên trời.
Vatican, ngày 22 tháng 05 năm 1988, năm thứ 10 triều đại Giáo Hoàng.
GIOAN PHAOLÔ II
Chuyển ngữ: Ủy Ban Loan Báo Tin Mừng