Thánh Simon: Bổn mạng của những người làm nghề hoàn thiện da thuộc, thợ khắc gỗ và thợ thuộc da.

Thánh Giuđa: Bổn mạng của những trường hợp vô vọng và nhân viên bệnh viện.

TRÍCH DẪN

“Trong những ngày ấy, Đức Giê-su đi ra núi cầu nguyện, và Người đã thức suốt đêm cầu nguyện cùng Thiên Chúa. Đến sáng, Người kêu các môn đệ lại, chọn lấy mười hai ông và gọi là Tông đồ. Đó là ông Si-môn mà Người gọi là Phê-rô, rồi đến ông An-rê, anh của ông ; sau đó là các ông Gia-cô-bê, Gio-an, Phi-líp-phê, Ba-tô-lô-mê-ô, Mát-thêu, Tô-ma, Gia-cô-bê con ông An-phê, Si-môn biệt danh là Quá Khích, Giu-đa con ông Gia-cô-bê, và Giu-đa Ít-ca-ri-ốt, người đã trở thành kẻ phản bội” (Lc 6,12-16)

SUY NIỆM

Hôm nay, Giáo hội mừng kính Thánh Simon và Thánh Giuđa, hai trong số mười hai tông đồ được Chúa tuyển chọn. Hai ngài thuộc hàng những giám mục tiên khởi, qua đó Chúa Giêsu thiết lập Giáo hội; và mọi giám mục, linh mục, phó tế đều là những người kế thừa các ngài về mặt thiêng liêng.

Chúng ta biết rất ít về hai vị tông đồ này, ngoài những điều được nhắc đến vắn tắt trong Tân ước; nhưng ngay cả những chi tiết ấy cũng có phần khó hiểu. Cả hai đều có tên trong danh sách Nhóm Mười Hai được Chúa Giêsu gọi là Tông đồ (x. Mt 10,2-4; Mc 3,16-19; Lc 6,13-16; Cv 1,13).

Thánh Simon được mừng kính hôm nay không phải là Simon Phêrô, vị đứng đầu các tông đồ, nhưng là “Simon người Cananê” (theo Mátthêu và Máccô), hay “Simon Nhiệt thành” (theo Luca và sách Công vụ Tông đồ). Hai danh xưng này có cùng một ý nghĩa. “Cananê” không chỉ miền đất Canaan, nhưng bắt nguồn từ một từ tiếng Aram có nghĩa là “nhiệt thành”.

Điều đáng chú ý là Chúa Giêsu đã chọn những con người rất khác nhau làm tông đồ. Có lẽ sự tương phản rõ nét nhất là giữa Simon Nhiệt thành và Mátthêu, người thu thuế. Là người nhiệt thành, hẳn Simon hết sức gắn bó với căn tính Do Thái của mình và kiên quyết chống lại sự áp bức cũng như việc đánh thuế của người Rôma. Vì thế, có lẽ ông đã có ác cảm ngay từ đầu với Mátthêu, người trước đó từng phục vụ chính quyền Rôma bằng cách thu thuế của người Do Thái. Việc Chúa Giêsu không chỉ chọn những tông đồ cùng chí hướng cho thấy Chúa đón nhận tất cả mọi người. Chúa không ưu ái riêng một hạng người nào, cũng không bị giới hạn bởi những ràng buộc văn hóa, hệ tư tưởng hoặc giai cấp xã hội. Chúa không mang tinh thần dân tộc chủ nghĩa theo nghĩa chủ trương ly khai hoặc biệt lập. Người quan tâm đến tất cả mọi người, bất kể xuất thân hay kinh nghiệm sống; chính các tông đồ minh chứng cho điều đó. Có thể Chúa Giêsu đã chọn Simon vì Người muốn đến với những ai gắn bó sâu xa với di sản, truyền thống và niềm tin Do Thái, và Simon có khả năng tiếp cận họ.

Thánh Giuđa được gọi là “Giuđa con ông Giacôbê” (theo Luca và sách Công vụ Tông đồ) và “Tađêô” (theo Mátthêu và Máccô). Một chỗ khác chắc chắn nói đến ngài là Tin mừng Gioan, trong trình thuật Bữa Tiệc Ly, khi ngài được gọi là “Giuđa, không phải Giuđa Ítcariốt” (Ga 14,22). Trong Bữa Tiệc Ly, Chúa Giêsu ân cần cho các tông đồ biết rằng chẳng bao lâu nữa Người sẽ rời xa các ông, nhưng các ông cần can đảm và chờ đợi Đấng Bảo Trợ là Chúa Thánh Thần. Có phần bối rối, Giuđa hỏi Chúa: “Thưa Thầy, tại sao Thầy phải tỏ mình ra cho chúng con, mà không tỏ mình ra cho thế gian?” Nói cách khác, Giuđa muốn biết tại sao Chúa Giêsu không tỏ lộ thần tính của Chúa cho tất cả mọi người một cách rõ ràng, đầy sức thuyết phục để ai nấy đều tin vào Chúa. Câu trả lời của Chúa Giêsu thật mầu nhiệm, nhưng về căn bản, Chúa cho thấy rằng niềm tin vào Chúa phải phát xuất từ hồng ân đức tin do Thiên Chúa soi sáng; và việc sống vâng phục đức tin cũng như thánh ý Thiên Chúa sẽ dẫn đến sự kết hợp với Thiên Chúa.

Hai sách Tin mừng cũng có những đoạn nhắc đến Simon và Giuđa như những người anh em của Chúa Giêsu: “Ông ấy không phải là con bác thợ sao? Mẹ ông không phải là bà Maria; và anh em ông không phải là các ông Giacôbê, Giôxếp, Simon và Giuđa sao?” (x. Mt 13,55; Mc 6,3). Tuy nhiên, phần lớn các học giả ngày nay cho rằng hai người được nhắc đến ở đây không phải là hai vị tông đồ, mà là anh em họ của Chúa Giêsu. Theo tập quán thời ấy, người ta cũng dùng từ “anh em”, “chị em” để chỉ anh chị em họ. Có thể Giuđa được gọi là anh em của Chúa Giêsu mới là tác giả Thư Giuđa trong Tân ước, chứ không phải vị Tông đồ. Dù vậy, vấn đề này vẫn còn được tranh luận. Trong một buổi tiếp kiến chung năm 2006, chính Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI đã nhắc đến truyền thống cho rằng Thư Giuđa quả thật do vị Tông đồ viết. Nếu vậy, có thể hai người mang tên Giuđa ấy chỉ là một.

Về cái chết của hai ngài, chúng ta không có thông tin chắc chắn nào ngoài những nguồn ngụy thư thiếu độ tin cậy, chẳng hạn tác phẩm Cuộc Thương khó của Thánh Simon và Thánh Giuđa, cùng những nguồn khác từ thế kỷ IV trở về sau. Theo một trong những truyền thống phổ biến nhất, Thánh Simon và Thánh Giuđa đã đến Ba Tư rao giảng Tin mừng và cả hai đều bị sát hại tại đó vào năm 65. Tương truyền, Thánh Simon bị cưa làm đôi, còn Thánh Giuđa bị đánh chết bằng gậy. Trong nghệ thuật thánh, hai ngài thường được diễn tả đang cầm những dụng cụ gắn với cái chết của mình. Những truyền thống khác cho rằng các ngài đã đi truyền giáo tại Armenia, Beirut, Liban, Britannia thuộc Rôma, Ai Cập hoặc Samari; và đã qua đời do trúng tên, bị đóng đinh vào thập giá, hoặc thậm chí qua đời cách bình an.

Bức thư theo truyền thống được gán cho Thánh Giuđa Tông đồ tuy ngắn nhưng đầy nhiệt huyết. Trong thư, tác giả cảnh báo mọi Kitô hữu về lối sống vô luân và các lạc thuyết đang tìm cách xâm nhập Giáo hội sơ khai. Một số người cho rằng chính vì lời kêu gọi tha thiết ấy mà Thánh Giuđa được nhận làm thánh bổn mạng của những trường hợp vô vọng. Một truyền thống khác kể rằng vì Thánh Giuđa trùng tên với Giuđa Ítcariốt, kẻ phản bội, nên người ta hiếm khi xin ngài chuyển cầu. Tuy nhiên, sau khi đã cầu xin sự chuyển cầu của các tông đồ và các thánh khác, các tín hữu trong Giáo hội sơ khai mới tìm đến Thánh Giuđa như niềm hy vọng cuối cùng. Nhiều truyền thống cổ xưa kể lại rằng qua các thế kỷ, nhờ lời chuyển cầu của Thánh Giuđa, nhiều phép lạ đã xảy ra.

Khi mừng kính hai vị tông đồ này, điều chúng ta biết chắc chắn là các ngài đã góp phần quan trọng vào việc xây dựng Giáo hội sơ khai. Thuộc hàng những giám mục tiên khởi, các ngài mang trách nhiệm thánh thiêng là trao ban các bí tích và thông truyền giáo huấn của Chúa Giêsu cho Giáo hội còn non trẻ. Một ngày kia trên Thiên đàng, chúng ta sẽ thấy rõ những hoa trái từ sứ vụ mục tử của các ngài. Hôm nay, chúng ta vui mừng ngay cả trước những điều mình chưa biết trọn vẹn, nhưng vẫn tin rằng cuộc đời các ngài đã làm rạng danh Thiên Chúa và góp phần đem lại ơn cứu độ cho các linh hồn.

CẦU NGUYỆN

Lạy Thánh Simon và Thánh Giuđa, các ngài đã được đặc ân trực tiếp học hỏi nơi chính Chúa Giêsu. Sau khi Chúa về trời, các ngài thuộc số những người đầu tiên đón nhận Chúa Thánh Thần và trở thành giám mục. Rồi Chúa sai các ngài ra đi thực hiện lệnh truyền của Chúa là loan báo Tin mừng cho đến tận cùng trái đất. Xin các ngài chuyển cầu cho chúng con, để chúng con hiểu biết đầy đủ hơn sứ mạng của mình trong Thân Thể Đức Kitô và chu toàn bổn phận với lòng tận tuỵ và yêu mến.

Thánh Simon và Thánh Giuđa, cầu cho chúng con!

Lm. Giuse Phạm Hoài Vũ chuyển ngữ từ mycatholic.life