THỨ NĂM TUẦN THÁNH 2009:
LINH MỤC VÀ TRÁCH NHIỆM HUẤN LUYỆN LƯƠNG TÂM TÍN HỮU
WHĐ – Thứ Năm Tuần Thánh là ngày đặc biệt của các linh mục. Nhân dịp này, WHĐ xin gửi đến các linh mục lời nhắn nhủ của Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI về vai trò của linh mục xét như nhà giáo dục lương tâm. Bài diễn văn này được Đức Thánh Cha dành cho các tham dự viên khoá học do Toà Ân giải tối cao tổ chức tại Rôma trong tháng 3 vừa qua. Thiết nghĩ những lời này cũng được gửi đến cho các linh mục trên toàn thế giới, và cũng cho mọi tín hữu trong tâm tình hiệp thông cầu nguyện cho các linh mục trong Giáo Hội.
“Ngày nay, chắc chắn một trong những ưu tiên mục vụ là huấn luyện lương tâm các tín hữu, bởi vì như tôi đã khẳng định vào nhiều dịp, khi ý thức về tội bị đánh mất thì không may, cảm giác tội lỗi lại gia tăng, và người ta tìm cách giải toả cảm giác đó bằng cách chạy đến những phương dược không thích hợp. Có nhiều phương thế mục vụ và thiêng liêng vô giá góp phần vào việc huấn luyện lương tâm và cần được phát huy. Trong số những phương thế này, hôm nay tôi chỉ muốn nhấn mạnh cách ngắn gọn đến việc dạy giáo lý, thuyết giảng, giảng lễ Chúa nhật, linh hướng, bí tích hoà giải và cử hành Thánh Thể.
Trước hết là dạy giáo lý. Cũng như các bí tích khác, bí tích Giải tội đòi phải học giáo lý trước đó cũng như giáo lý nhiệm huấn nhằm hiểu biết sâu hơn về bí tích “qua nghi thức và kinh nguyện” như Hiến chế về Phụng Vụ của Công Đồng Vaticanô II minh định (x. số 48). Dạy giáo lý cho tốt là góp phần thực tiễn vào việc huấn luyện lương tâm con người bằng cách giúp họ có ý thức đúng đắn hơn về tội, vốn là điều đang bị lu mờ ngày nay, và tệ hơn nữa, đang bị che phủ do lối nghĩ và lối sống “như thể không có Thiên Chúa”, theo cách diễn tả của Grotius. Lối sống đó đang thịnh hành và hàm chứa thứ chủ nghĩa tương đối khép kín trước ý nghĩa đích thực của đời sống.
Việc dạy giáo lý cần phải phối hợp với việc rao giảng vốn mang nhiều hình thức khác nhau trong lịch sử Giáo Hội, tuỳ theo tâm thức và nhu cầu mục vụ của các tín hữu. Ngày nay cũng thế, các cộng đoàn của chúng ta sử dụng nhiều loại hình truyền thông, vận dụng những phương thế hiện đại nhất để phục vụ cho mục đích rao giảng. Thật vậy, một đàng, nếu những phương tiện truyền thông ngày nay là một thách đố cần cân nhắc, thì đàng khác, những phương tiện đó lại cung cấp những cơ may đặc biệt cho việc loan báo chân lý vĩnh hằng và bất biến mà Vị Thầy thần linh đã trao phó cho Giáo Hội. Nhờ những phương tiện đó, chúng ta có thể loan báo chân lý một cách mới mẻ, gần gũi với cảm thức của con người hơn.
Nhờ sự canh tân của Công Đồng Vaticanô II, bài giảng lễ (homilia) đã tìm lại được vai trò “bí tích” của mình trong cùng một hành động thờ phượng duy nhất bao gồm phụng vụ Lời Chúa và phụng vụ Thánh Thể (Hiến chế Phụng Vụ, số 56). Chắc chắn đây là hình thức rao giảng phổ biến nhất nhằm huấn luyện lương tâm của hằng triệu tín hữu mỗi Chúa nhật. Trong Thượng Hội đồng Giám mục Thế giới gần đây, tập trung vào Lời Chúa trong Giáo Hội, các nghị phụ đã đặc biệt nhấn mạnh đến giá trị của việc giảng lễ và tầm quan trọng của việc thích ứng bài giảng với tâm thức của người đương thời.
“Linh hướng” cũng góp phần vào việc huấn luyện lương tâm. So với quá khứ, ngày nay người ta có nhu cầu lớn hơn trong việc tìm kiếm “các bậc thầy thiêng liêng” khôn ngoan và thánh thiện. Đó là công việc phục vụ quan trọng trong Giáo Hội. Chắc chắn công việc này đòi hỏi một sinh lực nội tâm mà ta phải khấn xin như ơn ban của Thánh Thần qua cầu nguyện lâu dài và mãnh liệt, cũng như phải có sự đào tạo đặc biệt và cẩn trọng trong lãnh vực này.
Hơn nữa, mọi linh mục đều được kêu gọi phục vụ lòng Thiên Chúa thương xót trong bí tích Giải tội, qua đó linh mục tha thứ tội lỗi nhân danh Chúa Kitô và giúp hối nhân bước đi trên con đường vất vả của sự thánh thiện với lương tâm ngay chính và hiểu biết. Để có thể chu toàn tác vụ khẩn thiết này, mỗi linh mục phải chăm sóc chính đời sống thiêng liêng của mình và quan tâm theo kịp thời đại về mặt mục vụ cũng như thần học.
Cuối cùng, lương tâm của người tín hữu được thanh lọc nhờ tham dự Thánh Lễ cách sốt sắng và tích cực vì Thánh Lễ là hi tế của Chúa Kitô nhằm tha thứ tội lỗi. Bất cứ khi nào linh mục cử hành Thánh Lễ, ngài đều nhắc lại trong Kinh nguyện Thánh Thể rằng Máu Chúa Kitô đổ ra để tha thứ tội lỗi chúng ta. Chính vì thế, khi tham dự cách bí tích vào việc tưởng niệm hi tế Thập giá, sự gặp gỡ yêu thương giữa Chúa Cha và mỗi người chúng ta được hoàn thành.
Tôi thúc giục các linh mục hãy trân trọng tất cả những gì đã học về bí tích Giải tội. Các linh mục sống và làm việc trong những môi trường khác nhau, nhưng dù ở đâu, linh mục cũng phải nhớ rằng chúng ta phải là những thừa tác viên xứng đáng của lòng thương xót Chúa và là những nhà giáo dục lương tâm. Ước gì chúng ta được nâng đỡ nhờ gương mẫu của các vị giải tội thánh thiện và các bậc thầy về đường thiêng liêng. Trong số các vị đó, tôi đặc biệt nhớ đến cha thánh Gioan Maria Vianney, cha sở họ Ars, mà năm nay chúng ta kỷ niệm 150 năm ngày qua đời của ngài. “Ngài đã hướng dẫn giáo xứ được trao phó cho ngài cách tuyệt vời hơn 40 năm… với sự cần mẫn giảng dạy, cầu nguyện và một đời sống đền tội. Hằng ngày, qua giờ giáo lý dạy cho trẻ em và người lớn, qua việc ngồi toà giải tội cho hối nhân, qua những công việc thấm đẫm tình yêu nồng cháy mà ngài rút lấy từ Thánh Thể như từ dòng suối, ngài đã đi rất xa đến nỗi gieo vãi lời khuyên của ngài đi khắp nơi và đem số đông về với Chúa” (Lịch Các Thánh Tử Đạo, ngày 4.8). Đây là mẫu mực cho ta noi theo và đấng bảo trợ ta cầu khấn mỗi ngày.
Cuối cùng, Đức Trinh Nữ Maria đang chăm sóc thừa tác vụ linh mục của mỗi chúng ta. Trong mùa Chay, chúng ta khẩn cầu và tôn vinh Mẹ là “Người môn đệ của Chúa” và là “Mẹ của ơn hoà giải”. Với những tâm tình này, tôi thúc giục mỗi người trong anh em hãy tận tâm tận lực với việc ngồi toà giải tội và linh hướng, và tôi ban phép lành cho anh em.”
Từ
Bênêđictô XVI