Tất cả là hồng ân
Chứng từ của Đức Hồng y Avery
Dulles, SJ (1918-2008)
Khi nhìn lại dòng đời của mình, tôi thấy xem ra mọi sự đều do Chúa
quan phòng sắp đặt. Đời tôi sẽ ra sao nếu khi còn trẻ, không có những năm sống
tại Âu châu? Đời tôi sẽ ra sao nếu theo truyền thống gia đình, tôi vào đại học
Ngay cả trong đời sống một tu sĩ dòng Tên, tôi cũng không hoạch
định con đường riêng cho mình. Tôi học ở nơi được chỉ định, dự những giảng khóa
được ấn định và không bao giờ có yêu cầu nào theo ý riêng mình. Trong những năm
thực tập, tôi dạy Triết vì Bề Trên chỉ định, và vào thời điểm đó, tôi tràn ngập
hi vọng sẽ được gửi đi làm tiến sĩ về Triết. Thế nhưng khi học Thần học, tôi
mới bất ngờ được hướng dẫn để chọn Thần học làm ngành chuyên môn của mình, và
thực sự điều đó đã đáp ứng ước vọng thâm sâu của tôi. Trong thời gian học và
giai đoạn giảng dạy ban đầu, tôi đã được trợ giúp rất nhiều do sự hướng dẫn của
những nhà thần học như John Courtney Murray và Gustave Weigel là hai người khổng
lồ về thần học vào thời đó.
Trong suốt quá trình dạy học, tôi đã được chỉ định phụ trách những
môn mà tôi đặc biệt quan tâm. Những lãnh vực như mạc khải, đức tin, Giáo hội
học, đại kết là những lãnh vực không ngừng cuốn hút tôi. Tôi cũng có may mắn
giảng dạy trong nhiều học viện khác nhau, cả Công giáo và ngoài Công giáo, và
có được những mối quan hệ thân tình về đại kết. Là một tu sĩ dòng Tên, tôi có
được mối quan hệ với các đồng nghiệp trên khắp thế giới. Khi đến châu Mỹ La
Tinh, châu Âu, châu Phi hay Viễn Đông, tôi đều được các linh mục, tu sĩ, nhất
là anh em dòng Tên đón tiếp như một người bạn và một người anh em. Nếu tôi được
yêu cầu tự chọn dòng đời cho mình, có lẽ tôi đã không thể làm tốt cho bằng
những gì Chúa Quan phòng đã dẫn dắt và các Bề trên đã chỉ dạy cho tôi. Tôi có
thể nói cách thành thật rằng tôi không phải ghen tị với bất cứ ai trong cuộc
đời này. Mọi sự không do công lao của tôi nhưng là ơn ban của Thiên Chúa và chỉ
mình Ngài mới đáng được ngợi khen.
Dĩ nhiên, tôi ý thức về những giới hạn của mình. Trong một vài
lãnh vực, tôi còn ở dưới tiêu chuẩn mục vụ mà người ta có quyền mong muốn nơi
một linh mục bình thường. Tôi ngưỡng mộ các cha giải tội, các vị giảng thuyết,
các nhà thần bí, các vị thừa sai, các vị tử đạo là những người đã làm sáng danh
Chúa hơn cả một “lô” những nhà thần học. Nhưng tôi đã lãnh nhận một ơn gọi
khác, phù hợp với khả năng và thiên hướng của tôi hơn.
Ngay cả trong thần học vốn là lãnh vực chuyên môn của mình, tôi
cũng không nghĩ mình là một khuôn mặt lớn. Tôi không thể sánh với sự thông minh
của một Rahner hay Lonergan, hoặc sự uyên bác của de Lubac, von Balthasar, hay
Congar. Nhưng tôi vui mừng vì được đọc những tác phẩm của những nhân vật hàng
đầu này, và được quen biết các ngài từng người một. Cùng với các nhà tư tưởng
lớn trong quá khứ, các ngài đã giúp tôi đạt tới tầm hiểu biết mà tự sức tôi
không thể vươn tới.
Khi gia nhập Giáo Hội Công giáo, tôi đã thực hiện cuộc phiêu lưu
có vẻ điên rồ theo cái nhìn của hầu hết mọi người trong gia đình cũng như bè
bạn. Là một tu sĩ có lời khấn, tôi đã chọn sống cuộc đời xem ra vô nghĩa nếu
không có đức tin Công giáo. Nếu Nước Trời là viên ngọc vô giá, là kho tàng chôn
giấu trong ruộng, thì chúng ta phải được chuẩn bị để bỏ hết mọi sự mà chiếm cho
bằng được. Tôi luôn nghĩ rằng nếu Chúa thực sự là Thiên Chúa, thì vinh quang và
danh dự của Ngài phải là mối ưu tiên hàng đầu của chúng ta. Dù không thể sánh
được với sự hiến thân quảng đại của thánh Phaolô hay thánh Inhaxiô Loyola,
nhưng giống như các ngài, tôi vui mừng vì được sử dụng vào việc phục vụ Chúa
Kitô và Tin Mừng, dù khi mạnh khoẻ hay lúc yếu đau, dù khi thành công hay lúc
thất bại. Tôi vô cùng tạ ơn Chúa về những năm tháng Ngài đã cho tôi được phục
vụ Ngài trong một hội dòng có châm ngôn sống: Ad majorem Dei gloriam (Để vinh quang
Chúa được cả sáng hơn).
Trích dịch “A Testimonial to
Grace and Reflections on a Theological Journey”