PHỤNG VỤ CHƯ THÁNH

Ngày 24 tháng 01

THÁNH PHANXICÔ SALÊSIÔ, GIÁM MỤC, TIẾN SĨ HỘI THÁNH

Thánh Phanxicô Salêsiô sinh ngày 21 tháng 8 năm 1567 tại Thorens-Glières, nước Pháp, trong một gia đình quý tộc lâu đời thuộc dòng họ de Boisy, miền Savoie. Ngài được đào tạo tại những trường học danh tiếng nhất của nước Pháp, sau đó theo ước nguyện của cha ngài, người mong muốn con mình là theo đuổi sự nghiệp pháp lý, Phanxicô đã sang Padova (Ý) để học luật tại đại học danh tiếng của thành phố này. Tại đây, Phanxicô bắt đầu nảy sinh một mối quan tâm đối với thần học, ngài hoàn tất văn bằng cử nhân luật với thành tích xuất sắc và sau đó trở về Pháp. Năm 1592, Phanxicô chính thức gia nhập đoàn luật sư nhưng khát vọng sâu thẳm nhất trong tâm hồn ngài lúc này là trở thành linh mục. Vì thế ngày 18 tháng 12 năm sau, ngài được truyền chức linh mục và ba ngày sau đó, Thánh Phanxicô dâng thánh lễ mở tay, khi ấy ngài 26 tuổi.

Sau đó thánh nhân được bổ nhiệm làm linh mục trưởng của kinh sĩ đoàn nhà thờ chính tòa Genève, ngài đã thể hiện những ân huệ đặc biệt về lòng nhiệt thành và bác ái, cũng như về tài ngoại giao khéo léo và điềm tĩnh. Trước sự lan rộng của phong trào cải cách Calvin, ngài tình nguyện lên đường loan báo Tin mừng tại vùng Chablais. Trong sứ vụ rao giảng, ngài luôn tìm cách đối thoại nhưng phải đối diện với vô vàn khó khăn bởi những cánh cửa đóng kín, bởi tuyết lạnh, đói khát, những đêm ngủ ngoài trời, các cuộc mưu hại, những lời lăng mạ và đe dọa. Để có thể đối thoại cách hữu hiệu hơn, ngài nghiên cứu giáo thuyết của phái Calvin nhằm hiểu thấu đáo và trình bày rõ ràng những khác biệt với đức tin Công giáo. Thay vì chỉ dựa vào việc giảng thuyết hay tranh luận thần học, Phanxicô đã nghĩ ra một phương thế mới mẻ là soạn thảo các áp phích công cộng hoặc phân phát các tờ thông tin đến tận nhà dân, để trình bày các chân lý đức tin một cách đơn sơ và hiệu quả. Nhờ đó, không những nhiều người trở lại với Giáo hội Công giáo, mà bầu khí thù nghịch và những định kiến chống Công giáo cũng dần tan biến. Sau đó, Thánh Phanxicô đến định cư tại Thonon, thủ phủ của vùng Chablais, nơi đây ngài tận tụy với nhiều công việc mục vụ như thăm viếng bệnh nhân, thực thi các hoạt động bác ái và gặp gỡ trò chuyện riêng với từng tín hữu. Với mong muốn đưa càng nhiều hơn các tín hữu trở về với Giáo hội Công giáo, ngài đã xin chuyển đến ở Genève, thành phố biểu tượng của giáo thuyết Calvin.

Giám mục Genève và tình bạn thiêng liêng với bà Jeanne Françoise de Chantal

Năm 1599, Thánh Phanxicô được bổ nhiệm làm Giám mục phó của giáo phận Genève, và ba năm sau, toàn bộ giáo phận được trao phó cho ngài với Tòa Giám mục đặt tại Annecy. Trong cương vị này, Thánh Phanxicô dấn thân không mệt mỏi cho sứ vụ, ngài đi thăm các giáo xứ, đào tạo hàng giáo sĩ, tổ chức lại các đan viện và tu viện; đồng thời không quản ngại trong việc giảng thuyết, dạy giáo lý và khởi xướng nhiều sáng kiến dành cho giáo dân, đặc biệt ngài ưa chọn lối dạy giáo lý bằng cách đối thoại. Sự kiên trì và hiền lành của ngài trong việc linh hướng đã đem lại ơn hoán cải cho nhiều người.

Tháng 3 năm 1604, trong dịp giảng mùa Chay tại Dijon, Thánh Phanxicô gặp bà Jeanne Françoise Frémyot de Chantal. Từ cuộc gặp gỡ này, hai ngài đã xây dựng một tình bạn thiêng liêng sâu sắc, qua việc hướng dẫn tâm linh bằng trao đổi thư từ. Chính bà là người mà Thánh Phanxicô đã đề tặng tác phẩm Philothée hay Dẫn vào đời sống đạo đức vào năm 1608. “Philothée” là tên gọi biểu tượng của người yêu mến hoặc ước ao yêu mến Thiên Chúa. Qua tác phẩm này, Phanxicô đã trình bày cách ngắn gọn và thiết thực những nguyên tắc căn bản của đời sống nội tâm và hướng dẫn con người cách yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết sức ngay trong đời sống thường ngày. Ý tưởng của ngài là giúp những người đang sống giữa trần thế, với các trách nhiệm xã hội và dân sự, đạt tới một đời sống Kitô hữu trọn vẹn. Tác phẩm đã đạt được một thành công lớn lao.

Sự ra đời của Dòng Đức Maria Thăm viếng

Sự cộng tác lâu dài và sâu sắc giữa Thánh Phanxicô và bà Jeanne de Chantal đã mang lại những thành quả thiêng liêng to lớn, trong đó có việc thành lập Dòng Thăm viếng vào năm 1610 tại Annecy, với mục đích chính yếu là thăm viếng và trợ giúp người nghèo. Tám năm sau, hội dòng này trở thành một dòng chiêm niệm, và ngày nay thường được gọi là các nữ tu Thăm viếng. Chính Thánh Phanxicô đã soạn thảo hiến pháp cho hội dòng dựa trên quy luật của Thánh Augustinô. Về sau, Thánh Jeanne de Chantal quyết định mở rộng sứ mạng của hội dòng sang lãnh vực giáo dục và đào tạo các thiếu nữ, đặc biệt những em xuất thân từ các gia đình khá giả.

Năm 1616, Thánh Phanxicô viết tác phẩm Théotime hay Khảo luận về Tình yêu Thiên Chúa, một công trình có chiều sâu thần học, triết học và linh đạo đặc biệt, được viết như một bức thư dài gửi cho người bạn mang tên “Théotime”. Qua đó, ngài trình bày ơn gọi căn bản của mỗi người là sống và yêu mến. Tác phẩm nhằm chỉ ra những con đường tốt nhất để mỗi người có thể thực hiện một cuộc gặp gỡ cá vị với Thiên Chúa.

Thánh Phanxicô Salêsiô qua đời ngày 28 tháng 12 năm 1622 tại Lyon, khi ấy ngài 52 tuổi, và ngày 24 tháng 01 năm sau đó, thi hài ngài được chuyển về an táng tại Annecy.

Maria Hải Châu, SSS

Chuyển ngữ từ: vaticannews.va/fr