Mười năm sau Tông huấn Amoris laetitia:
Loan báo Tin mừng cùng với các gia đình ngày nay

Cuộc họp của Đức Thánh cha Lêô XIV
với các vị đứng đầu các Giáo hội Đông phương
và các Chủ tịch Hội đồng Giám mục

07-14 tháng 10 năm 2026

Khung chủ đề

Cuộc gặp gỡ của Đức Thánh Cha với các vị đứng đầu các Giáo hội Công giáo Đông phương sui iuris, và các vị Chủ tịch Hội đồng Giám mục nhằm mục đích "tiến hành, trong tinh thần lắng nghe lẫn nhau, một cuộc phân định hiệp hành về những bước cần thực hiện để loan báo Tin mừng cho các gia đình ngày nay, dưới ánh sáng của Tông huấn Amoris Laetitia (Niềm vui của tình yêu) và lưu tâm đến những gì các Giáo hội địa phương đang thực hiện”[1]. Vì thế, đây trước hết là một hành trình mang tính mục vụ sâu sắc, đặt trong tiến trình liên tục của công cuộc "hoán cải mục vụ".

Trên hành trình này, chúng ta được mời gọi cầu xin Chúa "ban cho lòng can đảm để kiên trì trên con đường" đã được Tông huấn Amoris Laetitia mở ra, "luôn đón nhận Tin mừng cách mới mẻ trong niềm vui được loan báo Tin mừng cho hết mọi người". Trong cách nhìn này, các gia đình không đơn thuần là những đối tượng thụ hưởng sự chăm sóc mục vụ của Giáo hội, nhưng còn là những chủ thể tích cực cho sứ mạng của Giáo hội; qua các gia đình, Tin mừng được thể hiện cụ thể trong các mối tương quan hằng ngày, trong những chọn lựa, trong sự mong manh và niềm hy vọng của cuộc sống.

Những ngày suy tư này nhằm tạo nên một không gian đích thực cho việc gặp gỡ, lắng nghe và phân định: đón nhận những kinh nghiệm sống của các gia đình; chia sẻ những câu chuyện cụ thể của đời sống; suy tư về các sáng kiến đồng hành mà những cộng đoàn Giáo hội đang thực hiện với ơn Chúa trợ giúp; đồng thời đối thoại với các chuyên gia. Mục đích là để phân định hướng đi mà Chúa Thánh Thần đang dẫn dắt chúng ta ngày nay, hầu nhận ra, nâng đỡ và phát huy những gì Người đang thực hiện nơi các gia đình, cũng như trân trọng sự đóng góp của các gia đình vào sứ mạng của Giáo hội.

1. Gia đình ngày nay: thực tại, vẻ đẹp và những thách đố

Phân định các dấu chỉ thời đại qua kinh nghiệm của các gia đình và sự dấn thân mục vụ của Giáo hội ngày nay

Điểm khởi đầu của cuộc gặp gỡ là một cái nhìn về thực tại được soi sáng bởi Tin mừng và bén rễ trong Đức Kitô: “Thời đại chúng ta được đánh dấu bởi những thay đổi nhanh chóng, khiến việc dành sự quan tâm mục vụ đặc biệt cho các gia đình trở nên cần thiết hơn cả mười năm trước đây, vì Chúa trao cho họ sứ mạng tham gia vào việc loan báo và làm chứng cho Tin mừng của Giáo hội.” Tiếp bước con đường mà Tông huấn Amoris laetitia đã vạch ra, điều vô cùng quan trọng là biết trân trọng “những dấu chỉ của tình yêu, theo một cách nào đó phản chiếu chính tình yêu của Thiên Chúa”, đồng thời đồng hành với con người “một cách kiên nhẫn và tế nhị” (AL 294). Điều này đòi hỏi việc lắng nghe cách chăm chú đời sống cụ thể của các gia đình cũng như kinh nghiệm của những người đồng hành với họ, cùng nhau nhận ra vẻ đẹp của tình yêu đang được thể hiện trong đời sống hằng ngày, cũng như những mong manh thường ảnh hưởng đến đời sống đó, bao gồm tình trạng bấp bênh về việc làm và nhà ở, bệnh tật, những thách đố trong việc nuôi dạy con cái, sự cô đơn về mặt tình cảm, và chăm sóc những thành viên bị khuyết tật trong gia đình, người cao tuổi, hoặc những người không thể tự chăm sóc bản thân.

Những dấu chỉ hy vọng nào, những thách đố và những vấn đề cấp thiết nào ngày nay đang nổi lên từ đời sống gia đình trong các bối cảnh văn hóa và xã hội khác nhau? Những biến chuyển của thời đại đang tác động như thế nào đến kinh nghiệm yêu thương giữa người nam và người nữ, việc truyền sinh, sự chăm sóc, việc truyền đạt đức tin và sứ mạng của Giáo hội? Những kinh nghiệm mục vụ nào giúp nhận ra cách hiệu quả nhất hoạt động của Thiên Chúa trong đời sống cụ thể của các gia đình và phát huy các nguồn lực nhân bản cũng như thiêng liêng của họ? Chúng ta đang học được điều gì từ việc lắng nghe các gia đình và từ kinh nghiệm của các Giáo hội địa phương? Đối thoại giữa kinh nghiệm sống, sự phân định của Giáo hội, nghiên cứu thần học và các ngành khoa học nhân văn có thể giúp chúng ta đào sâu sự hiểu biết về thực tại của các gia đình và đồng hành với họ cách hiệu quả hơn như thế nào?

2. Người trẻ và việc khám phá ơn gọi hôn nhân

Lắng nghe người trẻ và đồng hành với họ trong việc khám phá giá trị của hôn nhân

Tại nhiều nơi trên thế giới, người trẻ sống trong những bối cảnh mà niềm tin vào khả năng xây dựng một dự án hôn nhân và gia đình bền vững đã bị suy yếu do các yếu tố kinh tế, xã hội và văn hóa. Người trẻ đang tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống, tìm kiếm những chứng nhân – những đôi vợ chồng chung thủy và đáng tin cậy – và những người có khả năng lắng nghe và giúp họ khám phá vẻ đẹp cũng như lời hứa của hôn nhân Kitô giáo: “Vì lý do đó, sự dấn thân của Giáo hội […] cần phải được canh tân và đào sâu, để […] người trẻ có thể cảm thấy bị cuốn hút bởi vẻ đẹp của ơn gọi hôn nhân, ngay trong lòng Giáo hội.”

Ngôn ngữ nào, những kinh nghiệm nào, cũng như những lộ trình giáo dục và thiêng liêng nào đang giúp trẻ em, thiếu niên và người trẻ hôm nay nhận ra giá trị của hôn nhân? Các đôi vợ chồng và các gia đình có thể làm chứng như thế nào? Họ có thể góp phần đồng hành với người trẻ trong sự trưởng thành về mặt tình cảm, mối tương quan và tính dục theo cách nào? Những bước tiến nào trong sự quan tâm mục vụ và hoán cải mục vụ có thể giúp Giáo hội đồng hành với các cặp đôi sống chung mà chưa kết hôn trong việc phân định hành trình tình cảm và gia đình của họ, khi họ trưởng thành trong lựa chọn kết hôn và mở lòng đón nhận con cái?

3. Đời sống hôn nhân. Những năm đầu của hôn nhân: một giai đoạn quyết định

Lắng nghe và đồng hành với các đôi vợ chồng trong những năm đầu hôn nhân và trong mọi giai đoạn của cuộc sống

Kinh nghiệm của các đôi vợ chồng trong những năm đầu của đời sống hôn nhân đòi hỏi một sự quan tâm đặc biệt. Đây là giai đoạn vô cùng quan trọng để củng cố mối dây ràng buộc hôn nhân và cùng nhau đối diện với những thay đổi đi kèm khi bắt đầu đời sống gia đình, như việc sinh con và thách đố của việc cân bằng giữa gia đình và công việc, đồng thời khám phá những ý nghĩa luôn mới của tình yêu vợ chồng và gia đình. Đây là thời gian mà đôi vợ chồng học cách liên tục đọc lại kinh nghiệm của mình dưới ánh sáng Tin mừng, bén rễ tình yêu của họ trong Đức Kitô và lớn lên trong tự do cũng như trách nhiệm đối với nhau. Thật vậy, chính trong những năm đầu này mà nhiều nguồn lực nhân bản và thiêng liêng được vun trồng, giúp các đôi vợ chồng vượt qua các mùa khác nhau của đời sống gia đình. “Vì lý do đó, sự dấn thân của Giáo hội […] cần phải được canh tân và đào sâu, để những người được Chúa gọi bước vào đời sống hôn nhân và gia đình có thể sống trọn vẹn tình yêu vợ chồng của mình trong Đức Kitô”, đồng thời khám phá những phương thế để thúc đẩy các mối tương quan gần gũi giữa các gia đình, những kinh nghiệm nâng đỡ lẫn nhau, và những hình thức đồng trách nhiệm cụ thể trong đời sống của cộng đoàn Giáo hội.

Những hình thức đồng hành nào là hiệu quả nhất trong việc nâng đỡ các đôi vợ chồng, đặc biệt trong những năm đầu của đời sống hôn nhân? Làm cách nào để phát triển các mối tương quan gần gũi giữa các gia đình, những kinh nghiệm nâng đỡ lẫn nhau và những hình thức đồng trách nhiệm cụ thể trong cộng đoàn Giáo hội? Làm thế nào để giúp các đôi vợ chồng nhận ra và phát triển các nguồn lực về mối tương quan, thiêng liêng, truyền sinh và làm cha mẹ của mình? Những kinh nghiệm nào cho thấy hiệu quả của các mạng lưới gia đình có khả năng nâng đỡ lẫn nhau, và đến lượt mình trở thành nguồn đồng hành và chứng tá cho những gia đình khác?

4. Trong những khó khăn của cuộc sống: đồng hành và nâng đỡ

Bước đi cùng các gia đình trong những hoàn cảnh phức tạp

Sự quan tâm đặc biệt được dành cho các đôi vợ chồng và các gia đình đang gặp khó khăn về tương quan, xã hội hoặc thiêng liêng, ở bất cứ giai đoạn nào của đời sống hôn nhân, những hoàn cảnh mà Tin mừng được mời gọi đến gần hơn bao giờ hết:“Chúng ta phải học cách khơi dậy vẻ đẹp của ơn gọi hôn nhân chính trong việc nhận ra sự mong manh, để đánh thức lại ‘niềm tín thác vào ân sủng của Thiên Chúa’ (AL 36) và khát vọng nên thánh của người Kitô hữu.Chúng ta cũng phải nâng đỡ các gia đình, đặc biệt là những gia đình đang chịu nhiều hình thức nghèo đói và bạo lực hiện diện trong xã hội đương đại.” Sự thất bại, sự mong manh, khoảng cách giữa lý tưởng và thực tế, cũng như tính phức tạp của các hoàn cảnh cuộc sống cũng trở thành những nơi để có thể nhận ra hoạt động của ân sủng Thiên Chúa, và là nơi con người được đồng hành với sự tôn trọng, sự kiên nhẫn và hy vọng.

Những bước đi nào đã được thực hiện để nâng đỡ những người đang sống trong hoàn cảnh mong manh hoặc khó khăn? Những hình thức kháng cự nào vẫn còn tiếp tục xuất hiện? Làm thế nào để xây dựng những cộng đoàn Kitô hữu, trong đó những người từng trải qua đau khổ, bị bỏ rơi, ly thân và ly hôn thực sự cảm thấy được lắng nghe, được tham gia và đồng trách nhiệm? Những kinh nghiệm cụ thể nào ngày nay đang thể hiện khuôn mặt của một Giáo hội ngày càng có khả năng gần gũi, phân định, đồng hành và trân trọng, giúp các cá nhân và các gia đình lấy lại niềm tin, nhận ra mình là thành phần của cộng đoàn và cảm nghiệm lòng thương xót của Thiên Chúa?

5. Gia đình Kitô hữu là chủ thể của sứ mạng Giáo hội

Đón nhận tình yêu vợ chồng và gia đình như động lực cho sứ mạng

Theo lời Thánh Phaolô VI, “chính các đôi vợ chồng, bằng vai trò hướng dẫn mà họ đảm nhận […] trở thành những tông đồ cho các đôi vợ chồng khác” (Humanae vitae, 26). Họ làm chứng cho sự thật rằng tình yêu không phải là một thực tại tĩnh, mà là một hành trình năng động của sự hiến thân không ngừng: "Chúng ta không được tạo dựng cho một đời sống mà trong đó mọi sự đều được xem là hiển nhiên và bất biến, nhưng cho một đời sống được đổi mới không ngừng qua sự trao hiến trong tình yêu." Các đôi vợ chồng biết rõ rằng con người không bao giờ ngừng học ngôn ngữ của tình yêu, ngày qua ngày. Trong các cộng đoàn Kitô hữu, các đôi vợ chồng có một cách thức riêng biệt để đáp lại ơn gọi chung là yêu thương. Trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng, sự đóng góp của các gia đình cho sứ mạng của Giáo hội trở nên cần thiết hơn bao giờ hết trong việc thúc đẩy một “tiến trình học tình yêu bền vững”, cùng với những lợi ích mà điều đó mang lại cho đời sống cá nhân, đời sống Giáo hội và xã hội. Cho dù có những thách đố do nhịp sống đương đại đặt ra, các gia đình vẫn là môi trường hàng đầu để truyền đạt đức tin cho các thế hệ mới (x. AL 287). Sứ mạng của họ được thể hiện qua nhiều cách: qua chứng tá hằng ngày của Tin mừng, qua việc đồng hành với các gia đình khác, qua sự tham gia vào đời sống các cộng đoàn Kitô hữu và qua những đóng góp mà họ dành cho xã hội bằng những kinh nghiệm của tình yêu thương, sự chăm sóc và tình liên đới.

Làm thế nào để có thể trân trọng kinh nghiệm của các đôi vợ chồng và các gia đình như một nơi cho sự phát triển nhân bản, thiêng liêng, Giáo hội và xã hội? Làm thế nào để cổ võ một hành trình trong đó mối tương quan vợ chồng trở thành một kinh nghiệm sống động của sự trưởng thành trong đức tin và trong đời sống xã hội? Làm thế nào để nhận ra và nâng đỡ sự đóng góp của các gia đình vào sứ mạng loan báo Tin Mừng của Giáo hội và vào tiến trình hoán cải mục vụ của các cộng đoàn Kitô hữu?

Vatican, ngày 03 tháng 7 năm 2026

Chuyển ngữ từ: vatican.va