Này là người

Suy niệm của cha Thomas Rosica, CDB

“Này là người”

Đức Giêsu chịu đóng đinh là biểu tượng cho những gì nhân loại đã làm đối với sự lành. Chúng ta đã giết chết sự lành. Hoá ra không phải chúng ta sợ cái ác mà là sợ sự lành! Trong trình thuật thương khó theo thánh Gioan, Philatô đem Chúa Giêsu ra giới thiệu cho dân bằng những lời “Ecce homo – Này là người”. Không còn từ ngữ nào hơn để diễn tả con người và sứ vụ nghịch thường của chính Con Thiên Chúa.

“Này là người” – nơi Người nhân tính đã được hội nhập trọn vẹn đến nỗi Người đã làm người trọn vẹn và thực sự là mẫu mực cho mỗi người chúng ta, để ta biết sống thế nào cho trọn nghĩa con người và là thánh nhân đúng nghĩa.

“Này là người” – con người đã sống cho người khác, chữa lành cho họ, khôi phục họ và yêu thương họ cho đến chết.

“Này là người” – con người đã can đảm chọn phụ nữ làm môn đệ và bạn thân thiết trong thời đại của Người (thời mà người ta còn rẻ rúng phận đàn bà).

“Này là người” – con người đã tuyên bố rằng mình có mối liên hệ cá vị, duy nhất với Thiên Chúa của Israel, Đấng mà Người gọi là “Abba” (Cha ơi).

“Này là người” – con người đã đến trong thế giới này như đấng vô tội và tuyệt hảo, và chính nhân loại chúng ta đã giết chết ngài. Xét cho cùng, chúng ta huỷ diệt chính con người tuyệt hảo mà ta khao khát và yêu mến.

Ngay từ giây phút đầu tiên của cuộc sống, ta đã bị sức mạnh tự tàn phá này làm cho ta thành tăm tối. Đó là tội lỗi đầu tiên, tội mù loà trước sự lành. Lại chẳng phải là một phần của điều mà ta gọi là tội nguyên tổ sao, nghĩa là năng lực nội tại trong xác thịt con người, năng lực tự tàn phá và căm ghét chính mình?

Và sự khôn ngoan của thập giá

Vào ngày thứ Sáu Tuần Thánh, ta nhớ đến Chúa Giêsu chịu đóng đinh và hãy nhớ đến một phụ nữ Do thái. Đó là Edith Stein, người đã yêu mến thập giá và ôm ấp mầu nhiệm cũng như sự mâu thuẫn của thập giá suốt cả cuộc đời. Giữa lòng thành phố Cologne bên Đức, sát ngay chủng viện giáo phận, có bức điêu khắc tuyệt vời Edith Stein bằng đồng, to như người thật. Bức điêu khắc mô tả ba Edith Stein ở ba thời điểm quyết định trong cuộc đời ngài.

Bức thứ nhất trình bày Edith Stein là một triết gia và giáo sư trẻ tuổi người Do thái, đệ tử của Edmund Husserl. Edith đang chìm sâu trong suy tưởng và có một ngôi sao Đavít dựa trên đầu gối.

Bức thứ hai mô tả người phụ nữ có tên Edith bị xẻ ra làm đôi. Nhà nghệ sĩ đã trình bày khuôn mặt và cái đầu của Edith như bị tách ra làm hai. Lúc ấy, ngài chuyển từ Do thái giáo sang chủ thuyết bất khả tri và kể cả vô thần. Ngài tìm kiếm chân lý và là cuộc kiếm tìm đau đớn.

Bức thứ ba mô tả Edith là nữ tu Têrêxa Bênêđicta Thánh giá, đang ôm chặt Chúa Kitô chịu đóng đinh trong lòng ngài. Tên gọi ngài là thế: Têrêxa được Thánh Giá chúc phúc (benedicta). Lúc ấy ngài chuyển từ Do thái giáo, ngang qua chủ nghĩa vô thần, đến Kitô giáo.

Trong sách tiểu sử của ngài, thánh nhân kể lại nỗi đau xé lòng trong giai đoạn này ở Breslau khi ngài quyết định vượt lên trên niềm tin trong Do thái giáo. Trước khi chính thức vào dòng Cát Minh ở Cologne, ngài phải đối diện với mẹ, một phụ nữ Do thái đạo đức. Bà nói với cô con gái, “Edith, con cũng có thể sống đạo trong đức tin Do thái vậy, phải không?” Và Edith trả lời, “Đúng thế, nếu mẹ không biết điều gì khác hơn.” Nhưng bà mẹ bảo, “Còn con, tại sao con biết ông ta? Mẹ không muốn nói điều gì chống lại ông ta; chắc chắn ông ấy là người tốt; nhưng tại sao ông ấy lại là Thiên Chúa?” Thật đau đớn những tuần lễ cuối cùng ở nhà và nhất là giây phút mẹ con xa rời nhau. Không cách nào làm cho mẹ hiểu hơn, dù là một chút. Và Edith viết, “Tuy nhiên tôi đã bước qua ngưỡng cửa nhà Chúa với niềm bình an sâu thẳm.”

Giống như Edith Stein, chúng ta gặp Chúa Giêsu và thập giá của Người, và chúng ta đã biết điều gì khác. Chúng ta đã gặp Đấng Khác: con người của thập giá. Chúng ta không có con đường nào khác hơn là đi đến với Ngài.

Sau khi đã vào dòng Cát Minh ở Cologne, Edith tiếp tục viết tác phẩm vĩ đại của ngài, “Sự khôn ngoan của thập giá”. Từ Cologne, ngài và người chị là Rosa bị phát lưu sang Echt ở Hoà Lan rồi cùng với những người Do thái khác, bị đưa sang Auschwitz, ở đó hai chị em bị chế độ Đức quốc xã giết chết ngày 9.4.1942.

Ngày thứ Sáu Tuần Thánh, chúng ta họp nhau như cộng đoàn Kitô hữu, cộng đoàn của Đấng được giới thiệu “Này là người” và cặp mắt ta dán vào Chúa Giêsu, Đấng đã mang lấy tất cả tội lỗi và khổ đau của ta trên vai Người, để ta cảm nghiệm được sự bình an và hoà giải với Đấng đã sai Người. Nếu ta không thực sự gặp gỡ và ôm lấy Con Người của thập giá, thì mọi nỗ lực của ta đều vô hiệu. Nỗ lực của ta có thành đạt hay không là tuỳ vào việc ta ôm lấy Chúa Giêsu và thập giá của Người mỗi ngày, để cho mầu nhiệm Vượt Qua biến đổi cuộc đời mình. Thập giá Chúa Giêsu dạy ta rằng điều vốn bị coi là đáng ghét và không đáng nhớ đã được biến đổi thành cái đẹp, niềm hi vọng và sự sống mới. Ước gì thập giá thực sự trở thành sự khôn ngoan của ta, nguồn đỡ nâng trong cơn dao động, nơi nương náu khi đối diện hiểm nguy, nguồn bảo vệ trong hành trình cuộc sống, cho đến khi Chúa đón ta vào ngôi nhà thiên quốc. Hãy tiếp tục bước đi mỗi ngày với dấu Thánh giá, và hãy nhớ ta đang thực sự làm gì và tuyên xưng gì khi làm dấu Thánh giá:

“Nhân danh Chúa Cha”

Ta đặt tay lên trán vì ý thức rằng

ta chẳng biết làm sao để xây dựng thế giới này cho công chính, bình an và hi vọng hơn.

“Nhân danh Chúa Con”

Ta chạm tay vào giữa thân mình,

đón nhận mọi sợ hãi và đau đớn phát sinh trong hành trình từ cõi chết đi vào cõi sống.

“Nhân danh Chúa Thánh Thần”

Ta ôm lấy trái tim để nhớ rằng từ trung tâm thập giá Chúa Giêsu,

trái tim bị tổn thương của Thiên Chúa có thể mang lại sự chữa lành và ơn cứu độ cho chúng ta.