DIỄN VĂN CỦA ĐỨC THÁNH CHA LÊÔ XIV

GỬI ĐỨC THƯỢNG PHỤ ARAM I CỦA GIÁO HỘI ARMENIA TÔNG TRUYỀN

CỦA TÒA THƯỢNG PHỤ CILICIA (LIBĂNG), VÀ PHÁI ĐOÀN

Thứ Hai, ngày 18 tháng 5 năm 2026

Thưa Đức Thượng Phụ, người anh em thân mến,

"Xin Thiên Chúa là Cha chúng ta và xin Chúa Giêsu Kitô ban cho anh em ân sủng và bình an!" (Ep 1,2). Với lời chào của Tông đồ Phaolô, tôi chào đón Đức Thượng phụ và các thành viên trong phái đoàn của ngài nhân dịp bắt đầu chuyến viếng thăm Giáo hội Roma.

Liệu có thể có một mối dây thiêng liêng nào lớn lao hơn giữa các Giáo hội chúng ta cho bằng Tông đồ Phaolô thành Tarsô, sinh tại Cilicia, nơi đặt Tòa của Đức Thượng phụ, và đã lãnh nhận triều thiên tử đạo tại đây, ở Rôma? Tôi ký thác cuộc hành hương của Đức Thượng phụ đến Rôma cho Thánh Phaolô, vị Tông đồ tuyệt vời của sự hiệp thông giữa các Giáo hội. Nhưng làm sao tôi có thể không nhắc đến những vị đại thánh của Giáo hội đã dấn thân cho sự hiệp nhất Kitô giáo? Tôi nghĩ đến thánh Nerses nhân từ, Thượng phụ Công giáo của Cilicia, người có thể được xem như một người tiên phong của phong trào đại kết; và việc ngài được ghi vào Sổ bộ Các Thánh Tử đạo Rôma cũng là một minh chứng khác cho “đại kết các thánh”, vốn đã liên kết các Giáo hội chúng ta trong sự hiệp nhất.

Tọa lạc tại nơi giao thoa của nhiều dân tộc và nền văn hóa khác nhau, Tòa Thượng phụ Cilicia từ lâu đã mang đậm ơn gọi đại kết, đặc biệt trong tương quan với Giáo hội Rôma. Mối tương quan đặc biệt giữa các Giáo hội chúng ta, vốn đặc biệt sâu đậm trong thời Trung Cổ, đã tiếp tục có những bước phát triển mới trong thế kỷ XX, nhất là sau Công đồng Vaticanô II.

Tôi ghi nhớ rằng vị tiền nhiệm đáng kính của Đức Thượng phụ, Đức Thượng phụ Khoren I, là giáo chủ đầu tiên của một Giáo hội Chính thống Đông phương đến thăm Rôma sau Công đồng, ngay từ tháng 5 năm 1967. Chính Đức Thượng phụ cũng nổi bật bởi lòng nhiệt thành không mệt mỏi đối với công cuộc đại kết, cả tại địa phương – như một trong những vị sáng lập Hội đồng Các Giáo hội Trung Đông – lẫn trên bình diện quốc tế trong Hội đồng Các Giáo hội Thế giới, nơi Đức Thượng phụ đã đảm nhận nhiều vai trò quan trọng.

Tôi đặc biệt cảm ơn Đức Thượng phụ vì sự dấn thân cá nhân trong việc thúc đẩy đối thoại thần học giữa các Giáo hội chúng ta, vốn đã được tiến hành từ năm 2003 trong khuôn khổ Ủy ban Quốc tế Hỗn hợp về Đối thoại Thần học giữa Giáo hội Công giáo và các Giáo hội Chính thống Đông phương. Cuộc đối thoại này, với sự đóng góp quý báu của các đại biểu Armenia, đã công bố ba văn kiện quan trọng về bản chất và sứ mạng của Giáo hội, về sự hiệp thông trong Giáo hội thời sơ khai và về các bí tích. Tôi chân thành hy vọng rằng, bất chấp những khó khăn gần đây, cuộc đối thoại này sẽ tiếp tục với một sinh lực mới, vì sẽ không thể có sự phục hồi hiệp thông giữa các Giáo hội chúng ta nếu không có sự hiệp nhất trong đức tin.

Sự hiện diện của Đức Thượng phụ giữa chúng tôi hôm nay gợi nhớ đến đất nước thân yêu mà Đức Thượng phụ xuất thân và tôi đã có niềm vui được viếng thăm vào tháng Mười Hai vừa qua. Đất nước Libăng ấy, rất gần gũi với trái tim tôi, từ lâu đã cho thế giới thấy rằng những con người thuộc các nền văn hóa và tôn giáo khác nhau vẫn có thể cùng chung sống như một quốc gia duy nhất; thế nhưng ngày nay vẫn đang phải đối diện với những thử thách nghiêm trọng. Trong thời điểm mà sự hiệp nhất và sư toàn vẹn của đất nước Đức Thượng phụ một lần nữa bị đe dọa, các Giáo hội chúng ta được mời gọi củng cố những mối dây huynh đệ không chỉ liên kết các Kitô hữu với nhau, mà còn với các anh chị em thuộc những cộng đồng khác trên cùng quê hương. Thưa Đức Thượng phụ, tôi xin bảo đảm với Đức Thượng phụ về lời cầu nguyện hằng ngày của tôi cũng như sự quan tâm sâu xa mà tôi dành cho dân tộc Libăng và các Giáo hội tại Trung Đông, những thực tại mà Đức Thượng phụ sẽ dành một hội nghị để bàn đến trong thời gian lưu lại Rôma.

Trong những ngày chuẩn bị bước vào lễ trọng Chúa Thánh Thần Hiện Xuống này, khi chúng ta chuẩn bị sống lại mầu nhiệm Chúa Thánh Thần ngự xuống trên Giáo hội sơ khai, tôi hết lòng biết ơn vì sau cuộc gặp gỡ này, tôi có thể cùng với Đức Thượng phụ dâng lời cầu nguyện lên Chúa Thánh Thần, là Chúa và là Đấng ban sự sống, xin Người ban cho chúng ta hồng ân hiệp nhất, tuôn đổ trên chúng ta nền hòa bình bền vững và đổi mới bộ mặt trái đất.

Chuyển ngữ từ: vatican.va