Rời Cusco và đến Pucallpa

Lúc 12:48 (18:48 giờ Rôma), Đức Thánh cha đến Sân bay Quốc tế Alejandro Velasco Astete ở Cusco, nơi ngài tạm biệt một số vị lãnh đạo địa phương và khởi hành lúc 13:19 trên chuyến bay của hãng hàng không LATAM Airlines, bằng máy bay A320, hướng đến Pucallpa, hạ cánh xuống Sân bay Quốc tế Capitán FAP David Abensur Rengifo tại Pucallpa lúc 14:22.

Đức Thánh cha được một số nhà chức trách địa phương và Đức cha Augusto Martín Quijano Rodríguez, Đại diện Tông tòa Pucallpa, đón tiếp, sau đó, ngài di chuyển bằng xe đến Malecón Puerto Callao để gặp gỡ các nhà truyền giáo và đại diện các dân tộc vùng Amazon.

Gặp gỡ các nhà truyền giáo và đại diện các dân tộc vùng Amazon tại “Malecón Puerto Callao”

Lúc 15 giờ (21 giờ Rôma), Đức Thánh cha Lêô XIV đến Malecón Puerto Callao bằng xe hơi để tham dự cuộc gặp gỡ với các nhà truyền giáo và đại diện các dân tộc vùng Amazon.

Khi đến nơi, Đức Thánh cha, cùng với Đức cha Đại diện Tông tòa Pucallpa, được một số đại diện các dân tộc vùng Amazon đón tiếp.

Khoảng hai mươi ngàn người đã chờ đón ngài dọc theo các tuyến đường, và chính quyền địa phương ước tính có khoảng năm ngàn người hiện diện tại lối vào Malecón Puerto Callao.

Sau lời chào mừng của Đức cha Đại diện Tông tòa Pucallpa, một tiết mục trình diễn sân khấu và những chứng từ của một đại diện các dân tộc bản địa và đại diện của một tổ chức vùng Amazon, xen kẽ với một số điệu múa của các dân tộc địa phương, Đức Thánh cha đã đọc diễn văn của ngài.

Tiếp đó, sau phép lành, một nhóm đại diện các dân tộc vùng Amazon đã trao tặng những món quà cho ngài.

Kết thúc buổi gặp gỡ, Đức Thánh cha di chuyển bằng xe hơi đến Khu liên hợp Thể thao Vùng Ucayali (Villa Deportiva Regional Ucayali), dọc đường ngài dừng chân tại Nhà thờ Chánh tòa Pucallpa, tại đây ngài đã dừng lại giây lát để cầu nguyện, chào thăm những người hiện diện và trồng một cây lưu niệm, trước khi tiếp tục tiến về địa điểm cử hành Thánh lễ.

Diễn văn của Đức Thánh cha

Đến với các cộng đồng bản địa vùng Amazon, Đức Thánh cha không chỉ để nói, nhưng trước hết để lắng nghe những câu chuyện, những nỗi đau và niềm hy vọng của họ.

Ngài bày tỏ mối quan ngại sâu sắc trước những vết thương mà các dân tộc vùng Amazon đang phải gánh chịu: nạn phá rừng, ô nhiễm nguồn nước, khai thác tài nguyên vô trách nhiệm, bạo lực, bất công và tình trạng thiếu cơ hội tiếp cận giáo dục, chăm sóc sức khỏe.

Đặc biệt, Đức Thánh cha nhắc đến những nhà lãnh đạo bản địa đã bị sát hại vì bảo vệ lãnh thổ của mình: “Máu của những người anh em này đang kêu thấu tới Thiên Chúa và đòi hỏi công lý.”

Trước một mô hình phát triển chỉ xem thiên nhiên là nguồn tài nguyên để khai thác, ngài mời gọi xây dựng một nền sinh thái toàn diện, trong đó việc bảo vệ môi trường phải đi đôi với việc tôn trọng phẩm giá con người, quyền lợi của các dân tộc bản địa và những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Đức Thánh cha cũng bày tỏ lòng biết ơn đối với các nhà truyền giáo, tu sĩ và giáo dân đang âm thầm phục vụ tại những cộng đồng xa xôi, nơi việc gìn giữ và trao truyền đức tin đòi hỏi nhiều hy sinh.

Giữa những khó khăn ấy, ngài gửi đến các dân tộc vùng Amazon lời khích lệ: “Đức Kitô không bao giờ bỏ rơi chúng ta. Đức Kitô đang ở cùng anh chị em. Giáo hội đang ở cùng anh chị em.”

Diễn văn của Đức Thánh cha nhắc chúng ta rằng không thể thực sự chăm sóc ngôi nhà chung nếu thờ ơ trước những con người đang bị tổn thương ngay trên mảnh đất họ sinh sống.

Sau đây là toàn văn bản dịch Việt ngữ trong buổi Gặp gỡ các nhà truyền giáo và đại diện các dân tộc vùng Amazon tại Malecón Puerto Callao, ngày 15/11/2026:

CUỘC GẶP GỠ VỚI CÁC NHÀ TRUYỀN GIÁO VÀ ĐẠI DIỆN CÁC DÂN TỘC VÙNG AMAZON

DIỄN VĂN CỦA ĐỨC THÁNH CHA LÊÔ XIV

Bến cảng Malecón Puerto Callao (Pucallpa)
Chúa nhật, ngày 15 tháng 11 năm 2026

[Đa phương tiện]


Anh chị em thân mến!

Tôi rất biết ơn vì hôm nay được hiện diện ở đây với anh chị em tại Pucallpa, “vùng đất đỏ” nằm giữa lòng vùng Amazon thuộc Peru. Tôi tạ ơn Thiên Chúa và cảm ơn tất cả anh chị em, vì tôi có thể cảm nhận được vòng tay đón nhận của cộng đồng đa dạng nơi anh chị em. Sự phong phú trong những đặc điểm và nguồn gốc khác nhau của anh chị em đã làm cho cuộc gặp gỡ này thật vui tươi, tràn đầy sức sống với những sắc màu rực rỡ. Tôi cũng cảm ơn anh chị em về những lời chia sẻ và những bài ca, cũng như vì hôm nay đã chia sẻ những nỗi buồn và niềm hy vọng mà anh chị em mang trong lòng. Tiếp bước Đức Thánh cha Phanxicô, trong chuyến viếng thăm đáng nhớ của ngài đến Puerto Maldonado, tôi đến đây như một mục tử, để lắng nghe những câu chuyện của anh chị em và đồng hành cùng anh chị em. Tôi mong muốn củng cố anh chị em trong đức tin và niềm hy vọng, nâng đỡ anh chị em trong hành trình tìm kiếm công lý và hòa bình mà vùng đất này đang hết sức cần đến. Những bất bình đẳng đang làm tổn thương nhân loại và làm biến dạng công trình tạo dựng đã tác động nghiêm trọng đến các cộng đồng của anh chị em. Những năm tháng tôi sống với tư cách là một nhà truyền giáo và một giám mục trên mảnh đất Peru thân yêu này đã dạy cho tôi biết thế nào là việc Giáo hội đồng hành với nhân loại để phụng sự Chúa một cách trung thành. Đây là điều thiết yếu nếu chúng ta muốn trở nên giống Đức Giêsu Kitô và bước theo Người ngay tại đây và trong lúc này, trong khi chờ đợi ngày Người trở lại.

Khi nhìn ngắm cuộc gặp gỡ thật đẹp này, những lời trong Tông huấn Querida Amazonia hiện lên trong tâm trí với một tính cấp bách mới mẻ: “Tôi mơ về một vùng Amazon biết đấu tranh cho quyền lợi của người nghèo, của các dân tộc bản địa và của những anh chị em bé mọn nhất, nơi tiếng nói của họ được lắng nghe và phẩm giá của họ được thăng tiến” (số 7). Thật đáng buồn, tiếng nói vang lên hôm nay từ những nơi này lại nói cho chúng ta biết về những vết thương vẫn chưa được chữa lành, và trong một số trường hợp, còn trở nên trầm trọng hơn. Tiếng kêu của trái đất và tiếng kêu của người nghèo không thể tách rời nhau, phơi bày những mô hình bóc lột và hoạt động kinh tế đang đe dọa sự cân bằng của công trình tạo dựng. Việc bảo vệ rừng nhiệt đới Amazon không thể tách rời khỏi mối quan tâm dành cho những người đang sinh sống tại đó; thật vậy, sinh thái học toàn diện, công bằng xã hội và đời sống tinh thần luôn song hành cùng nhau (x. Laudato Si’, số 10).

Lời chứng đầu tiên hôm nay nhắc nhở chúng ta rằng việc bảo vệ ngôi nhà của mình có thể phải trả giá bằng chính mạng sống. Trong những năm gần đây, nhiều nhà lãnh đạo bản địa đã bị sát hại vì bảo vệ lãnh thổ của họ. Máu của những người anh em này đang kêu thấu tới Thiên Chúa và đòi hỏi công lý. Chứng từ thứ hai nêu bật một vấn đề nghiêm trọng khác: thật không thể chấp nhận được khi tại nhiều cộng đồng, quyền được chăm sóc sức khỏe và giáo dục bị tước đoạt vì tình trạng cô lập về địa lý hoặc sự thờ ơ của các thể chế. Chúng ta hết sức quan ngại trước tình trạng dễ bị tổn thương của rất nhiều phụ nữ, các thiếu nữ và thanh thiếu niên, cũng như trước nỗi đau khổ của những người phải gánh chịu bạo lực và lạm dụng tình dục. Những hành vi lạm dụng như thế để lại những vết thương sâu sắc, thường bị khoét sâu thêm bởi sự đồng lõa và tình trạng miễn trừ trách nhiệm. Nạn tham nhũng và những hành vi tùy tiện làm suy yếu lòng tin vào sự thiện hảo căn bản của tha nhân. Trong hoàn cảnh này, Tin mừng càng khẩn thiết mời gọi tất cả chúng ta hoán cải bản thân và cộng đồng, đồng thời mở ra niềm hy vọng mới cho sự chữa lành, an ủi và đền bù.

Các bạn thân mến, Pucallpa là một thành phố trẻ, tràn đầy năng lượng và hy vọng, nhưng đang rất cần một cuộc canh tân về luân lý và giáo dục. Chúng ta phải nỗ lực không ngừng để bảo đảm một nền giáo dục có chất lượng, trong đó bao gồm cả ngôn ngữ của anh chị em và trân trọng tri thức tổ tiên của anh chị em, đồng thời chuẩn bị cho các thế hệ trẻ đối mặt với những thách đố lớn của thời đại chúng ta.

Trước xu hướng xem vùng đất rộng lớn này như một nguồn tài nguyên để khai thác, chúng ta được mời gọi phát triển một mô hình khác, một mô hình được truyền cảm hứng từ Đức Giêsu Kitô và Tin mừng của Người. Trong Thông điệp Laudato Si’, Đức Thánh cha Phanxicô đã cảnh báo về những hậu quả tai hại của mô hình kỹ trị đang thống trị, một mô hình có khuynh hướng khai thác thiên nhiên và các nền văn hóa vì lợi ích kinh tế trước mắt cho một nhóm thiểu số (x. các số 106–114). Chúng ta phải chống lại mô hình này với sự kiên trì và tầm nhìn sâu rộng, thay vào đó hướng tới nền sinh thái toàn diện như một biểu hiện của nền văn minh tình thương: một tầm nhìn thay thế, bén rễ trong Tin mừng và tôn trọng sự khôn ngoan của các dân tộc, những người, qua nhiều ngôn ngữ khác nhau, nhận ra rằng mọi sự trong thế giới đều có mối liên kết sâu xa với nhau. Anh chị em biết rõ những thiệt hại do nạn phá rừng bừa bãi và tình trạng ô nhiễm sông ngòi cùng các nguồn nước khác bởi hoạt động khai thác khoáng sản bất hợp pháp và các sự cố tràn dầu gây ra. Đây không phải là những tai nạn đơn lẻ, nhưng là hậu quả của việc khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách vô trách nhiệm, làm suy yếu chính sự tồn tại của các cộng đồng. Thêm vào đó là tai họa buôn bán ma túy, một tệ nạn lợi dụng cảnh nghèo khó của giới trẻ, dụ dỗ họ bằng những lời hứa hẹn lợi nhuận giả tạo và khiến họ bị bật gốc khỏi nền văn hóa của chính họ.

Học thuyết Xã hội của Giáo hội không ngừng phát triển và giúp chúng ta đọc ra các dấu chỉ thời đại dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Trong đó, tri thức nơi tổ tiên của anh chị em có thể gặp gỡ gia sản phong phú của sự khôn ngoan nơi Giáo hội, nhằm bảo đảm rằng những quyền lợi của anh chị em đã đạt được qua nhiều thế hệ được bảo vệ.

Giáo hội ngưỡng mộ sức bền bỉ và khả năng khởi đầu lại của các dân tộc vùng Amazon. Anh chị em là những chứng nhân của Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, Đấng đã không bước xuống khỏi thập giá, nhưng hiến dâng mạng sống mình vì dân của Người. Đức Kitô không bao giờ bỏ rơi chúng ta. Đức Kitô đang ở cùng anh chị em. Giáo hội đang ở cùng anh chị em, và anh chị em là những thành viên của Giáo hội. Chúng ta là Thân Thể Đức Kitô. Những nỗ lực của Hội nghị Giáo hội vùng Amazon và Mạng lưới Giáo hội Toàn vùng Amazon đang ngày càng tìm cách định hình một Giáo hội mang những nét đặc trưng của Amazon. Đúng là thợ gặt dường như quá ít: Hạt Đại diện Tông tòa của anh chị em, rộng lớn bằng cả một quốc gia, nhưng chỉ có hai mươi lăm linh mục. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đối với các tu sĩ nam nữ và những người phụ trách mục vụ tại các cộng đồng, các giáo dân nam nữ, là những người với lòng trung thành anh dũng đang gìn giữ đức tin tại những nơi xa xôi hẻo lánh nhất. Chúng ta phải nâng đỡ và trân trọng thừa tác vụ của họ.

Anh chị em thân mến, anh chị em không đơn độc trên hành trình của mình. Xin Đức Maria Rất Thánh, Mẹ của vùng Amazon, luôn gìn giữ anh chị em, gia đình và cộng đồng của anh chị em, và chúc lành cho những ước mơ của anh chị em.

Hãy tiếp tục tiến bước với lòng can đảm và hy vọng! Xin Thiên Chúa chúc lành cho vùng Amazon.

Chuyển ngữ từ: vatican.va