Ngày Hòa bình Thế giới 2011
WHĐ (17.12.2010) – Chiều
16-12, cạnh Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, Đức Hồng y Peter Kodwo Appiah
Turkson, Chủ tịch Hội đồng Tòa Thánh Công lý và Hòa bình, đã giới thiệu Sứ điệp
của Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI nhân Ngày Hòa bình Thế giới *, 1 tháng
Giêng 2011. Ngoài ra còn có sự tham dự của Đức cha Tổng Thư ký Mario Toso, SDB,
các Đức ông Anthony Frontiero và Tommaso Di Ruzza, viên chức của Hội đồng.
ĐHY cho biết: “Văn kiện này nêu
lên tình trạng bạo lực nhắm vào các Kitô hữu tại Irak, và qua đó đề cập vấn đề
tự do tôn giáo và những phương cách sử dụng quyền tự do này để đạt tới hòa
bình… Trong phần kết luận, Sứ điệp gợi suy nghĩ hòa bình là ơn Chúa
ban nhưng cũng là công trình của những người thiện tâm mà trước hết là các tín hữu…
Tự do tôn giáo, chủ đề của Sứ điệp Hòa bình 2011, là nội dung then
chốt trong học thuyết của Giáo Hội về xã hội. Quyền tự do này cũng đồng thời tương
ứng với nhu cầu căn bản của con người. Như một quyền phổ quát, tự do tôn giáo
là chìa khóa của nền hòa bình không ngừng bị đe dọa bởi chủ nghĩa thế tục
cực đoan, thái độ không chấp nhận Thiên Chúa và bất khoan dung đối với mọi biểu
hiện mang tính chất tôn giáo, chủ trương chính trị hóa tôn giáo và xây dựng hình
thức tôn giáo nhà nước, bởi chủ nghĩa tương đối về văn hóa và tôn giáo đang
ngày càng được hiện thực hóa”.
Tiếp theo, ĐHY nhấn mạnh, sứ điệp
của ĐTC nhắc lại một trong những nhiệm vụ chính đã được thực
hiện sau Đệ nhị thế chiến là soạn thảo bản Tuyên ngôn quốc tế về Nhân
quyền (1948). ĐTC ca ngợi bản Tuyên ngôn đồng thời bày tỏ “nỗi lo
ngại trước tình hình ngày càng gia tăng sự phủ nhận có tính chất toàn
cầu đối với các quyền này, bằng cách nhân danh những quan điểm văn hóa,
chính trị - xã hội và đặc biệt quan điểm tôn giáo… Tự do tôn
giáo không phải là quyền do nhà nước ban cho nhưng xuất phát từ “luật luân lý
tự nhiên và từ phẩm giá con người khi được Chúa dựng nên. Nhà nước và các thiết
chế công cộng khác phải thừa nhận quyền tự do tôn giáo thuộc về bản chất con
người, như một yếu tố làm nên sự toàn vẹn của con người và của cả nền hòa bình nữa”.
ĐHY Chủ tịch Hội đồng Tòa Thánh
Công lý và Hòa bình lưu ý: “Tự do tôn giáo đặt ra nghĩa vụ cho các quyền lực
chính trị” bởi nhà nước không nắm quyền một cách không có giới hạn. Quyền tự do
tôn giáo “là quyền con người được diễn tả sự chọn lựa đáp lại chân lý, cũng như
được dựng nên để sống với Thiên Chúa mà không bị ngăn cản. Nhờ vậy con người
gặp được bình an và trở nên công cụ kiến tạo hòa bình… Tự do tôn giáo không có
nghĩa là mọi tôn giáo đều như nhau, cũng không biện minh cho chủ nghĩa tương
đối về tôn giáo hoặc thái độ thờ ơ đối với tôn giáo… Tự do tôn giáo không thể
biến thành thứ tự do muốn hành đạo thế nào cũng được. Chiều kích xã hội của tự
do tôn giáo tán thành việc đóng góp của người tín hữu vào công cuộc xây dựng
trật tự xã hội… Sự phủ nhận quyền được biểu lộ tôn giáo một cách công khai hoặc
bác bỏ quyền được bảo vệ đức tin trong tranh luận xã hội đều cản trở sự phát
triển lành mạnh… Việc thực thi quyền tự do tôn giáo nhằm xây dựng hòa bình còn
nói lên việc công nhận sự hòa hợp giữa đời sống riêng và chung, giữa cá nhân và
cộng đồng… Vì thế, cũng phải phát triển và thực hiện quyền tự do tôn giáo trong
cộng đồng và nhất là trong gia đình. Mặc dù không do Nhà nước đặt ra nhưng Nhà
nước phải công nhận quyền tự do tôn giáo là quyền thuộc về con người và thuộc
về đời sống công cộng. Nhìn nhận quyền tự do tôn giáo là biết tôn trọng phẩm
giá của mỗi người. Điều này bao hàm nguyên tắc phải có trách nhiệm bảo vệ cộng
đồng cũng như xã hội hoặc quốc gia. Lời Giáo Hội kêu gọi tôn trọng quyền tự do
tôn giáo không đơn giản là một yêu cầu có đi có lại, đặt ra cho cộng đoàn tín
hữu của mình phải tôn trọng các tín đồ khác, với điều kiện họ cũng phải tôn
trọng tín hữu của mình. Lời kêu gọi của Giáo Hội dựa trên chính phẩm giá con
người. Tôn trọng tha nhân là đúng lẽ công bằng, chứ không phải có qua có lại
hoặc nhằm đổi lấy ơn huệ. Nếu tha nhân bị bách hại vì niềm tin của mình, thì
chúng ta có bổn phận phải đồng cảm và liên đới với họ”.
Sứ điệp của ĐTC cũng
phê phán chủ nghĩa cuồng tín, chủ nghĩa giáo điều cũng như chủ nghĩa
thế tục đã không hề biết đến bản chất của tự do tôn giáo,
là khám phá, tự do, mang tính cộng đồng, thuộc về sự siêu
việt…
Đối với Giáo Hội, cuộc đối thoại
liên tôn là một động lực quan trọng cho sự hợp tác của tất cả các cộng đồng tôn
giáo trong việc tìm kiếm hòa bình. Như vậy, trong một thế giới toàn cầu hoá và
trong một xã hội ngày càng đa sắc tộc và đa văn hóa, những tôn giáo lớn không
thể là một vấn đề nhưng là một nguồn lực, một yếu tố quan trọng cho sự đoàn kết
và đồng tâm nhất trí”.
Với các nhà lãnh đạo trên thế giới, Sứ điệp
của ĐTC thúc giục họ “nhanh chóng hành động để chấm dứt nạn bất công” đối với
các Kitô hữu tại châu Á, châu Phi và Trung Đông; ngài cũng hứa cầu nguyện cho
mọi Kitô hữu đang phải đối mặt với bạo lực và phân biệt đối xử, đồng thời mời
gọi họ tha thứ và hòa giải.
Trong phần kết của Sứ điệp, ĐTC xin các nước phương Tây chấm dứt “sự thù địch và thành kiến đối với người Kitô hữu” và thúc giục châu Âu trở về với cội rễ Kitô giáo của mình, vốn thiết yếu để thúc đẩy công lý, hòa hợp và hòa bình.
Kết thúc bài giới thiệu Sứ điệp
của ĐTC, ĐHY Turkson nhấn mạnh, việc loan báo Tin Mừng cũng hướng đến
sự thức tỉnh mỗi người về quyền tự do tôn giáo, bằng cách giúp
những ai khao khát được tái khám phá sự thật Tin Mừng: “Chỉ có sự thật
Tin mừng mới đem lại giải thoát… Vì vậy công cuộc Phúc âm
hóa và truyền giáo không mâu thuẫn với quyền tự do tôn giáo”.
Sau đó Đức cha Toso, TTK
Hội đồng, nhấn mạnh Sứ điệp của ĐTC cũng mời gọi “Tìm hiểu
sâu thêm về chân lý tự do tôn giáo, về những ý nghĩa của
quyền này trên các phương diện nhân học, đạo đức, luật pháp, chính trị,
xã hội và tôn giáo… Như ĐTC nói, ngoài sự khoan dung,
tự do tôn giáo còn là yếu tính của toàn bộ đạo đức và mọi quyền tự do,
của sự tôn trọng lẫn nhau và của hòa bình”.
Ngoài ra, ĐTC cũng ghi nhận rằng năm
2011 là năm kỷ niệm lần thứ 25 Ngày Thế giới cầu nguyện cho Hòa bình do Đấng
đáng kính Gioan Phaolô II quy tụ tại
Đức Hồng Y Turkson cho biết Hội đồng Tòa thánh Công lý và Hòa bình, Hội đồng Tòa thánh về Đối thoại liên tôn và một nhóm tu sĩ dòng Phanxicô đã lập kế hoạch mừng ngày kỷ niệm này.
(Theo
–––––––––––––––––––
* WHĐ sẽ đăng toàn văn bản
dịch Sứ điệp của Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI vào sau lễ Giáng sinh