Bulgari: Quốc hội biểu quyết phục hồi danh dự cho các linh mục, tu sĩ nạn nhân các vụ án chính trị

WHĐ (9.08.2010) – Quốc Hội nước Bulgari vừa bỏ phiếu thông qua quyết định phục hồi danh dự cho các nạn nhân của những cuộc thanh trừng nhắm vào người công giáo sau Đệ II Thế chiến, đặc biệt việc thi hành án tử hình 3 tu sĩ Dòng Assomption (A.A) vào ngày 11-11-1952.

Diễn biến cuộc thanh trừng người công giáo năm 1952

Ngày 9-09-1944, Hồng quân Liên xô mở cuộc tấn công xâm lược Bulgari. Ngay sau đó, một cuộc đảo chính hòa bình đã đưa Mặt trận Tổ quốc (thực chất là Đảng Cộng sản Bulgari) lên nắm chính quyền. Tiếp theo đã diễn ra hàng loạt các cuộc thanh trừng và vụ án nhắm vào các nhà hoạt động chính trị. Năm 1952, đến lượt Giáo Hội công giáo bị tấn công.

Trong vụ án mang số 452 “xét xử các phần tử Giáo Hội Công giáo tại Bulgari”, có 40 người bị kết án, trong đó phần lớn là các linh mục triều, số còn lại gồm các tu sĩ dòng Phan Sinh và Assomption, ngoài ra còn có 2 nữ tu và 2 giáo dân.

Đa số bị kết án từ 5 đến 20 năm tù cấm cố và bị tịch thu tài sản. Riêng 4 vị, gồm: Đức cha Evgueni Bossilkov, dòng Thương Khó Chúa Giêsu, CP, giám mục Nicopoli, và ba linh mục dòng Assomption là Kamen Vitchev, Pavel Djidjov và Josaphat Chichkov bị tuyên án “Phạm tội tổ chức và lãnh đạo một tổ chức bí mật, cơ quan phục vụ các chỉ thị ngầm của Giáo hoàng và bọn đế quốc, nhằm mục tiêu lật đổ và phá hoại chính quyền dân chủ nhân dân bằng hành động đảo chính, nổi loạn, khủng bố, gây tội ác nguy hiểm và tiếp tay cho sự can thiệp của nước ngoài”.

Các vị này bị tra khảo dã man, bị ép phải khai “chuyển cho phương Tây những báo cáo về chính trị, quân sự và kinh tế”.

Tòa án Bulgari lúc đó, theo lệnh của Đảng cộng sản, đã kết án tử hình và thi hành án vào ngày 11-11-1952 tại sân nhà tù Sofia. Thi hài của các vị bị phi tang, đến nay vẫn chưa tìm thấy.

Quốc hội Bulgari biểu quyết phục hồi danh dự

Trong phiên họp ngày 28-07-2010, theo đề nghị của đại biểu Latchezar Tochev (Liên minh Xanh, cánh hữu), Quốc hội đã xem xét trong phiên thảo luận thứ hai và chấp nhận 3 dự thảo biểu quyết, dựa trên bộ Luật 25-06-1991 về việc phục hồi chính trị và dân sự cho những nạn nhân của những cuộc thanh trừng và đàn áp.

Bản dự thảo thứ nhất về các vụ án của 40 vị thuộc Giáo Hội Công giáo bị kết án năm 1952.

Cũng nên nhắc lại, trong số 40 vị này có Đức cha Bossilkov, đã được Đức Gioan Phaolô II tôn phong Chân phước vào năm 1998, năm sau ngài được Tòa án Bulgarie phục hồi danh dự.

Bản dự thảo thứ hai liên quan đến các mục sự Tin Lành thuộc Liên hiệp các Giáo hội Tin Lành bị Tòa kết án trong hai vụ xét xử vào năm 1949.

Bản dự thảo thứ ba liên quan đến 6 người bị cáo buộc trong vụ án năm 1945 về cuộc thảm sát tại Katyn và Vinitsa, trong đó hai linh mục giáo trưởng chính thống giáo và một nhà báo bị kết án vì nhất quyết cho rằng hai cuộc thảm sát trên do Liên xô gây ra chứ không phải phát xít Đức.

Đối với các nạn nhân còn sống, pháp luật quy định bắt đầu từ năm 2011, họ có thể tiến hành việc đòi bồi thường thiệt hại và các quyền lợi. Hơn nữa, Quốc hội Bungari cũng phục hồi danh dự cho tất cả các nạn nhân các cuộc đàn áp của cộng sản được tính từ ngày 9 (thay vì 12) tháng Chín năm 1944.

Bối cảnh của những quyết định

Trong những năm qua, đặc biệt từ 2004, Quốc Hội đã biểu quyết nhiều bản dự thảo được các đại biểu đưa ra, dựa trên Bộ Luật 1991.

“Tương đối từ nay trở đi mọi sự đã lắng xuống. Hầu như các nhân vật chủ chốt đã chết cả”, cha Daniel Gillier, bề trên cộng đoàn dòng Assomption tại Plovdiv nói. Cha cũng lưu ý chính phủ cánh hữu hiện nay không giống chính phủ nhiệm kì trước. Hiện phe cánh hữu chiếm đa số ghế trong Quốc hội, do đó chính phủ “được tự do hành động”.

Nhưng có lẽ, diễn biến của tình hình còn có sự tác động của sự kiện Giáo Hội phong chân phước cho ba tu sĩ tử đạo trong chuyến viếng thăm Sofia của Đức Gioan Phaolô II vào năm 2002.

Trang tin điện tử của giáo phận Sofia cho biết, đại biểu Latchezar Tochev, khi đưa bản dự thảo trình quốc hội xem xét, đã đưa ra lí lẽ: “Giờ đây, một tỉ người công giáo đã có thêm ba vị thánh là linh mục Bulgari, vậy mà Nhà nước Bulgari lại chưa phục hồi danh dự cho các vị ấy!”

Cộng đoàn dân Chúa Bulgari vui mừng đón nhận tin này trùng với lễ kỉ niệm 150 năm Công giáo Bulgari hiệp nhất với Rôma:

“Giáo Hội Công giáo tại Bulgari vui mừng đón nhận quyết định điều chỉnh và bổ sung của Quốc hội về việc phục hồi danh dự cho các linh mục và tu sĩ từng là nạn nhân trong các vụ án chính trị trước đây”.

Trong thông cáo của Tòa giám mục Sofia, Đức cha Christo Proïkov đã phát biểu như trên, nói lên cảm nhận của những người Công giáo Bulgari, khi nhận được thông tin về kết quả cuộc biểu quyết của Quốc hội chấp nhận đề nghị của đại biểu Latchezar Tochev về việc phục hồi những người công giáo bị thanh trừng trong các vụ án chính trị cách nay gần 60 năm.

Theo Anne-Bénédicte HOFFNER (La Croix)